İçeriğe geç
2Wsözlük

Ünlü söz

“O soylu adamı kelimelerle söyleyebileceğimden daha çok seviyorum. Yine de korkuyorum ki parlak hâlesiyle yalnız kalsın diye.”

— Albert Einstein (1879 – 1955)

KaynaklıSöz, künyesiyle birlikte Wikiquote'ta kayıtlı.
Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram

Söz kartını indir

Almanca aslı

Wie lieb ich diesen edlen Mann Mehr als ich mit Worten sagen kann. Doch fürcht' ich, dass er bleibt allein Mit seinem strahlenden Heiligenschein.

Ne anlatıyor?

Einstein'ın Spinoza için yazdığı bu kısa şiir, düşünsel hayranlık ile insani endişeyi aynı anda dile getirir. Sevgi doğrudan ifade edilmiş olsa da, ikinci dizedeki korku öne çıkar: Spinoza gibi ahlaki ve düşünsel bütünlüğüyle parlayan bir figür, tam da bu yalın erdeminden dolayı toplumsal hayatta yalnız kalmaya mahkûm olabilir. 'Kutsallık hâlesi' burada hem saygıyı hem de uzaklaştırıcı bir aşırı idealleştirmeyi ima eder.

Einstein'ın Spinoza ile ilişkisi yüzeysel bir beğeni değildi. Evrenin akılcı ve zorunlu bir düzen içinde kavranabileceği, bu düzenin tanrısal ile özdeş olduğu yolundaki Spinozacı görüş, Einstein'ın kendi kozmik din anlayışını derinden etkilemiştir. Spinoza onun için bilimsel tavır ile ahlaki tavrın birleştiği nadir örneklerdendi.

Şiir, büyük bir düşünce adamına yöneltilmiş sevginin bile hüzünden bütünüyle kopamayacağını gösterir. Bugünün okuruna, hayranlık duyduğumuz kişileri insani boyutlarıyla görmenin ve yalnızlıklarını fark etmenin incelikli bir hatırlatmasıdır.

Hangi bağlamda söylendi?

Einstein bu şiiri 1920'de Spinoza'nın Ethica'sıyla ilişkilendirerek kaleme almıştır. Max Jammer'ın 1999'da yayımlanan 'Einstein and Religion' adlı kitabında aktarılan şiirin orijinal Almanca elyazması 'Zu Spinozas Ethik' başlığını taşır. Şiir, Einstein'ın Spinoza felsefesine duyduğu derin ilginin kişisel ve duygusal bir dışavurumu olarak değerlendirilir.

Kaynak

  • Eser: 1920s (1920)
  • Künye: Poem by Einstein on Spinoza (1920), as quoted in Einstein and Religion by Max Jammer, Princeton UP 1999, p. 43; original German manuscript: "Zu Spinozas Ethik".
  • Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Albert_Einstein
  • Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote

Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.

Konular

İlgili sözler