Ünlü söz
“Bir bakan, fırtınalar yüzünden devletin dümeni elinde zorlandığında yaptığı kötülükten bağışlanabilir; ama sakin havada yapmadığı bütün iyiliklerden suçludur.”
— Voltaire (1694 – 1778)
Fransızca aslı
Un ministre est excusable du mal qu'il fait, lorsque le gouvernail de l'État est forcé dans sa main par les tempêtes; mais dans le calme il est coupable de tout le bien qu'il ne fait pas.
Ne anlatıyor?
Voltaire bu sözde iktidarın sorumluluğunu zamanın koşullarına göre değerlendirir. Kriz ve çalkantı dönemlerinde yöneticinin eli zorlanır; devleti bir arada tutmak için alınan bazı kararlar kusurlu olabilir ve bu kusur Voltaire'e göre mazur görülebilir. Ancak sükûnet dönemlerinde yöneticinin yapabileceği iyilikleri yapmaması affedilemez bir ihmal, hatta suçtur.
Bu düşünce, pasif yönetim anlayışına karşı etik bir taleptir. Voltaire'e göre iktidar yalnızca zarar vermekten kaçınmakla yükümlü değildir; koşullar elverişliyken iyilik üretmek, reform yapmak, toplumun refahını artırmak gibi aktif bir görevi vardır. Bu açıdan söz, fırsat elindeyken iyilik yapmayan herkesi, özellikle de geniş yetkilere sahip olanları, tarih ve toplum önünde sorumlu tutar. Günümüzde de siyasetçilere ve yöneticilere, sakin dönemleri büyük değişimler için değerlendirme ödevi yükleyen evrensel bir ölçüdür.
Hangi bağlamda söylendi?
Bu söz, Voltaire'in 1752'de yayımlanan Le Siècle de Louis XIV (XIV. Louis'nin Yüzyılı) adlı tarih eserinin altıncı bölümünde geçer. Bölüm, Kardinal Mazarin'in 1661'deki ölümüne kadar Fransa'nın durumunu ele alır ve devlet yönetimini değerlendirir. Voltaire burada yöneticilerin sorumluluğu hakkındaki görüşünü, dönemin yönetim pratiğini yorumlarken dile getirir.
Kaynak
- Eser: 1750s (1752)
- Künye: Le Siècle de Louis XIV, ch. VI: "État de la France jusqu'à la mort du cardinal Mazarin en 1661" (1752) Unsourced paraphrase or variant translation: Every man is guilty of all the good he did not do.
- Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Voltaire
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“Yalnızca erdemli insanların dostları vardır.”
— Voltaire (1694 – 1778)
“Ahlak bütün insanlarda aynıdır, öyleyse Tanrı'dan gelir; ibadet ise farklıdır, öyleyse insanların eseridir.”
— Voltaire (1694 – 1778)
“Genel olarak yönetme sanatı, yurttaşların büyük bir bölümünden alınabilecek en çok parayı alıp bir başka bölüme vermekten ibarettir.”
— Voltaire (1694 – 1778)
“Halk vahşi bir canavardır: Onu zincirlemek ya da ondan kaçmak gerekir.”
— Voltaire (1694 – 1778)
“Eski Romalılar, vahşi hayvanları dövüştürmek için mimari harikalar inşa ediyorlardı.”
— Voltaire (1694 – 1778)
“İlk kral, şanslı bir askerdi: Ülkesine iyi hizmet edenin atalara ihtiyacı yoktur.”
— Voltaire (1694 – 1778)