İçeriğe geç
2Wsözlük

Türkü

Erzurum Dağından Esen Ruzigâr

Karacaoğlan · Karacaoğlan kimdir?

Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram
— 7 — Erzurum dağından esen ruzigâr Bağlama yolumu atım eşkindir Söylemen o yâre dokunur bana Yürek pare pare gönül coşkundur Getirin atımı binem aşkara Âlem bilir sevdiğim aşikâre Dellallar çağırtsam günde beş kere Satılmaz kumaşım gözden düşkündür Ördeksiz göllerin avın avlama Vefasız dilbere meyil bağlama Ben yolcuyum beni yoldan eğleme Ver bana bir öğüt aklım şaşkındır Atıma binip gideyim mazamaz Her yiğit sevdiği inen gezemez Sıfat kocar amma gönül kocamaz Şimdi gönlüm bir yosmaya düşkündür KARACOĞLAN der ki ben de yanarım Yâr yitirdim yana yana ararım Üç güne koydumdu kavlü kararım Bu gün yardan ayrılalı beş gündür

Türkü açıklaması

Türküde konuşan âşık, ayrılığın verdiği acıyı ve sevgilisine duyduğu özlemi dile getirir. Erzurum dağından esen rüzgârla başlayan sözler, yolculuk ve at imgeleriyle sürer; âşık atına binip gitmek, yârini aramak ister. “Yüreğim pare pare” sözü, gönlünün büyük bir acıyla parçalandığını anlatır. Sevdiğinin herkesçe bilindiğini, aşkını saklamadan, yani “aşikâre” yaşadığını söyler. Dellalların onu beş “kere” çağırması da sevginin bir alışveriş nesnesi gibi görülmesine karşı söylenen kumaş benzetmesini güçlendirir.

“Ördeksiz göllerin avın avlama” ve “Vefasız dilbere meyil bağlama” dizeleri, karşılık ve bağlılık bulunmayan bir sevgiden sakınmayı öğütler. Âşık kendisinin yolcu olduğunu belirtip aklı karışıkken öğüt ister. “Sıfat kocar amma gönül kocamaz” dizesinde, dış görünüş yaşlansa da gönlün sevme isteğinin sürebileceği anlatılır. Son bölümde ayrılık kararının üç gün için konduğunu, fakat ayrılığın beş güne uzadığını söyleyerek özlemin büyüdüğünü vurgular.

Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Metindeki kelimelerin anlamları

aşikâre
açıkça, belli ederek, saklamadan
kere
kez, yol, defa, sefer
amma
ama
yâr
sevgili
her
önüne geldiği ismin benzerlerini "teker teker hepsi, birer birer hepsi, birer birer tamamı" anlamıyla kapsayacak şekilde genelleştiren söz
ben
(kişi adılı): Teklik birinci kişiyi gösteren söz.
eğleme
Eğlemek işi
avlama
avlamak işi.

Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)