Türkü
Erzurum Dağından Esen Ruzigâr
Karacaoğlan · Karacaoğlan kimdir?
Türkü açıklaması
Türküde konuşan âşık, ayrılığın verdiği acıyı ve sevgilisine duyduğu özlemi dile getirir. Erzurum dağından esen rüzgârla başlayan sözler, yolculuk ve at imgeleriyle sürer; âşık atına binip gitmek, yârini aramak ister. “Yüreğim pare pare” sözü, gönlünün büyük bir acıyla parçalandığını anlatır. Sevdiğinin herkesçe bilindiğini, aşkını saklamadan, yani “aşikâre” yaşadığını söyler. Dellalların onu beş “kere” çağırması da sevginin bir alışveriş nesnesi gibi görülmesine karşı söylenen kumaş benzetmesini güçlendirir.
“Ördeksiz göllerin avın avlama” ve “Vefasız dilbere meyil bağlama” dizeleri, karşılık ve bağlılık bulunmayan bir sevgiden sakınmayı öğütler. Âşık kendisinin yolcu olduğunu belirtip aklı karışıkken öğüt ister. “Sıfat kocar amma gönül kocamaz” dizesinde, dış görünüş yaşlansa da gönlün sevme isteğinin sürebileceği anlatılır. Son bölümde ayrılık kararının üç gün için konduğunu, fakat ayrılığın beş güne uzadığını söyleyerek özlemin büyüdüğünü vurgular.
Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.
Metindeki kelimelerin anlamları
- aşikâre
- açıkça, belli ederek, saklamadan
- kere
- kez, yol, defa, sefer
- amma
- ama
- yâr
- sevgili
- her
- önüne geldiği ismin benzerlerini "teker teker hepsi, birer birer hepsi, birer birer tamamı" anlamıyla kapsayacak şekilde genelleştiren söz
- ben
- (kişi adılı): Teklik birinci kişiyi gösteren söz.
- eğleme
- Eğlemek işi
- avlama
- avlamak işi.
Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)