Türkü

Sabahtan Uğradım Ben Bir Güzele

Sabahtan uğradım ben bir güzele Ala gözlerine sürmeler çekmiş Taramış zülfünü dökmüş bir yana Salıvermiş ince belin üstüne Bir hoş bir hoş durur eda naz gibi Arkasında saçı tel tel saz gibi Has bahçe içinde top nergis gibi Karalar mı geydin alın üstüne Alma alma yanakları al gibi Boyu uzar gider selvi dal gibi Seherde açılan gonca gül gibi Sandım kan damlamış karın üstüne Çıka çıka çıktım yoluna vardım Verdiği çevreyi koluma sardım Uğruna ölümü gözüme aldım Divanına durdum yolun üstüne

Türkü açıklaması

Türküde anlatıcı, sabahleyin gördüğü bir güzele duyduğu hayranlığı ve onun yoluna çıkışını anlatır. “Sabahtan” sözü sabahleyin anlamındadır; “ben” ise teklik birinci kişiyi gösterir. İlk bölümde güzelin sürmeli gözleri, yana düşen zülfü ve ince beli betimlenir. Sonraki dizelerde anlatıcı, onun duruşunu saz gibi, güzelliğini nergis, selvi ve gonca gül gibi imgelerle anlatır.

Bu benzetmeler, güzelin görünüşünü doğayla ilişkilendirerek anlatıcının gözünde ne kadar etkileyici olduğunu gösterir. “Sandım kan damlamış karın üstüne” dizesi, al yanakları beyazlıkla karşı karşıya getirerek canlı bir görünüm kurar. Son bölümde anlatıcı, güzele ulaşır, onun verdiği çevreyi koluna sarar ve uğruna ölümü göze aldığını söyler. Böylece türkü, hayranlığın cesaretle ve bağlılıkla dile getirildiği bir aşk anlatısına dönüşür.

Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Metindeki kelimelerin anlamları

ben: (kişi adılı): Teklik birinci kişiyi gösteren söz.
sabahtan: Sabahleyin, sabah sabah
içinde: süresince, zarfında

Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)