İçeriğe geç
2Wsözlük

Şiir

Bir Derd-i Kadîme Râci

Süleyman Nazif · Süleyman Nazif kimdir?

Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram
Nedir bu rakabe-i gerden-şiken ki her yerde Eder tahakküm a'sârı dembedem tecdîd ?.. Niçin bu dîde-i idrâki habs eden perde, Ziyâ-yı feyzini müstakbelin eder tehdîd?.. Yıkıldı Endülüs.. Eyvâh unutmadık hâlâ!.. -Bana gelir ki o bizden umar bugün imdâd- Döver ufuklarını bin sadâ-yı vâveylâ, Geçen mezâlimi eyler harâbeler tadâd.. Penah-ı zulm ve tağallüb kesilse de dünyâ, Beşer musahharın olmaz yine ey İspanya, Felâketi Küba'nın celb eder felâketini, Seni harâb edecektir bu ye's-i azm-efzâ. Eğer ümîd ediyorsan bekâ-yı şevketini, Bütün ümîtler etsin seninle istihzâ!.

Şiir açıklaması

Şiir, geçmişten gelen baskı ve zulmün her yerde yeniden hüküm sürmesini sorgulayan sorularla açılır. “İdrâki habs eden perde” anlayışın önünü kapatan bir engeli, “müstakbelin ziyâsı” ise geleceğin aydınlığını düşündürür. Şair, bu perdenin geleceği tehdit etmesinden kaygı duyar.

Ardından Endülüs’ün yıkımı anılır ve bu acının hâlâ unutulmadığı söylenir. Harabelerin, geçmişte yaşanan zulümleri çığlık gibi duyurduğu anlatılır. Şair, Endülüs’ün bizden yardım beklediğini düşünür; “tahakküm”ün hükmetme anlamı, şiirdeki baskı temasını belirginleştirir.

Son bölümde İspanya’ya seslenilir: Küba’nın felaketinin ona da felaket getireceği uyarısı yapılır. Şaire göre insanlık artık boyunduruk altına alınamaz; gelecekteki şan ve gücünü korumayı uman İspanya’nın umutları ise gizli alaya dönüşecektir. Şiirin ana düşüncesi, zulmün kalıcı olmadığı ve umutsuzluğun çöküşü hızlandırabileceğidir.

Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Metindeki kelimelerin anlamları

beka
bir devletin toprak bütünlüğünü, ahdi hukukunu ve anayasal düzenini iç ve dış tehditlere karşı koruması suretiyle hayatiyetini devam ettirmesi
dembedem
ara sıra
eğer
şart anlamını güçlendirmek için şartlı cümlelerin başına getirilen kelime
hala
babanın kız kardeşi, bibi, eme
hâlâ
şimdiye kadar, o zamana kadar, hâlen, henüz
istihza
gizli alay
perde
görüşü, ışığı engellemek, bir şeyi gizlemek için pencereye veya bir açıklığın önüne gerilen örtü
tahakküm
hükmetme
her
önüne geldiği ismin benzerlerini "teker teker hepsi, birer birer hepsi, birer birer tamamı" anlamıyla kapsayacak şekilde genelleştiren söz
vaveyla
Çığlık
bizden
Bizim tarafımızda olan (kimse)

Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)