Ünlü söz
“Bütün insanlar seni tanısın, ama hiçbir insan seni tamamıyla tanımasın: İnsanlar sığlıkları gördüklerinde rahatça karşıya geçerler.”
— Benjamin Franklin (1706 – 1790)
İngilizce aslı
Let all Men know thee, but no man know thee thoroughly: Men freely ford that see the shallows.
Ne anlatıyor?
Bu söz, toplumsal hayatta bilinirlik ile saklılık arasındaki hassas dengeyi imgelik bir dille ifade eder. Franklin, bir insanın geniş çevrelerce tanınmasının arzu edilir olduğunu, ancak iç dünyasının, zaaflarının, planlarının ve düşüncelerinin tamamının ifşa edilmemesi gerektiğini söyler. 'Sığlık' (shallows) imgesi burada derinlik yoksunluğunu simgeler: Kendini tamamen açan bir insan, başkalarının onun üzerinden kolayca geçip ona hükmetmesine imkân verir.
Bu özdeyiş, dönemin burjuva toplumunda ihtiyatlı olmanın ve özel alanı korumanın değerini yansıtır. Franklin'in üslubu burada öğüt verici olduğu kadar stratejik bir zihniyeti de ortaya koyar; toplumsal ilişkilerde her şeyin söylenmemesini, bir mesafenin korunmasını önerir. Bu, soğukluk değil; kamuya açık hayat ile özel hayat arasında bilinçli bir ayrım yapmanın gerekliliğidir.
Bugünün sosyal medya çağında ise bu söz neredeyse kehanet gibi okunabilir. Herkesin kendini görünür kılmaya çalıştığı, sırların, duyguların ve özel anların hızla kamusallaştığı bir dünyada Franklin, tam şeffaflığın bireyi savunmasız bırakabileceğini, kalıcı saygınlığın ise bir parça gizem ve ölçülülükle inşa edildiğini hatırlatır.
Hangi bağlamda söylendi?
Bu öğüt, Benjamin Franklin'in 'Fakir Richard'ın Almanağı' adlı yıllık yayınının 1743 tarihli sayısında yer alır. Almanak boyunca tasarruf, ihtiyat, çalışkanlık ve toplumsal akıl gibi temalara dair kısa, özlü öğütler verilir; bu söz de aynı didaktik çizginin bir örneğidir.
Kaynak
- Eser: Poor Richard's Almanack (1733)
- Künye: Poor Richard's Almanack (1743)
- Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Benjamin_Franklin
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“İtiraf ederim ki bu Anayasa'nın şu anda onaylamadığım birkaç bölümü var, ama hiçbir zaman onaylamayacağımdan da emin değilim. Çünkü uzun yaşadım; daha iyi bir bilgi ya da daha eksiksiz bir değerlendirme sonucu, bir zamanlar doğru olduğunu düşündüğüm ama öyle olmadığını anladığım önemli konularda bile fikir değiştirmek zorunda kaldığım pek çok örnek yaşadım.”
— Benjamin Franklin (1706 – 1790)
“İki Başlı ve tek Gövdeli Yılanın ünlü siyasi Fablı, içinde yararlı bir ders barındırmıyor mu? Yılan, bir dereye su içmeye gidiyordu ve yolu bir çitin içinden geçiyordu; bir dal, onun doğrudan yolunu engelledi. Başlardan biri dalın sağından gitmeyi seçti, diğeri solundan; böylece tartışmayla zaman geçti ve karar verilmeden önce zavallı yılan susuzluktan öldü.”
— Benjamin Franklin (1706 – 1790)
“İnsanlık aynı Yüce varlık tarafından yaratılmıştır, hepsi aynı şekilde O'nun ilgisinin nesneleridir ve eşit olarak mutluluğun tadını çıkarmak için tasarlanmıştır; Hıristiyan dini buna inanmamızı öğretir ve Amerika'nın siyasi inancı bu görüşle tamamen örtüşür.”
— Benjamin Franklin (1706 – 1790)
“Nimetler, ten rengi ayrımı gözetilmeksizin, bütün insan topluluklarına hakkaniyetle ulaştırılmalıdır; bu nedenle onlar, ilgilerinin konusu olan mutsuz kişilerin rahatlatılması için yapılabilecek hiçbir şeyin ihmal edilmeyeceği ya da ertelenmeyeceği yolunda sevindirici bir beklenti içindedirler.”
— Benjamin Franklin (1706 – 1790)
“Düşmanlarını sev, çünkü onlar sana kusurlarını söylerler.”
— Benjamin Franklin (1706 – 1790)
“Bütün matbaacılar, kimseyi gücendirmeyeceğinden emin olana kadar hiçbir şey basmamaya kararlı olsaydı, çok az şey basılırdı.”
— Benjamin Franklin (1706 – 1790)