İçeriğe geç
2Wsözlük

Ünlü söz

“Bizim kendi dinî ilkelerimiz, yalnızca Tanrımıza karşı bir hesap verme konusudur. Ben kimsenin ilkelerini sorgulamam ve kimseyi kendi ilkelerimle rahatsız etmem; bu hayatta sizinkinin mi yoksa benimkinin mi, dostumuzunkinin mi yoksa düşmanımızınkinin mi tam olarak doğru olduğunu bilmek de bize verilmemiştir.”

— Thomas Jefferson (1743 – 1826)

KaynaklıSöz, künyesiyle birlikte Wikiquote'ta kayıtlı.
Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram

Söz kartını indir

İngilizce aslı

Our particular principles of religion are a subject of accountability to our god alone. I enquire after no man's and trouble none with mine; nor is it given to us in this life to know whether yours or mine, our friend's or our foe's, are exactly the right.

Ne anlatıyor?

Jefferson burada dinî inancı, kişinin yalnızca Tanrı'ya karşı sorumlu olduğu özel bir alan olarak tanımlıyor. Ona göre hiçbir insan, bir başkasının inancını sorgulama ya da ona kendi inancını dayatma hakkına sahip değildir. Sözün ikinci yarısı ise bir tür epistemolojik alçakgönüllülük sergiler: Bu dünyada hangi inancın mutlak anlamda doğru olduğunu kesin olarak bilemeyiz. "Dostumuzun ya da düşmanımızın" ifadesi, bu belirsizliğin ilişkilerden bağımsız olduğunu vurgular; bize yakın olanların inancı da karşıtlarımızınki de aynı ölçüde kanıtlanamazdır.

Bu yaklaşım, Aydınlanma düşüncesinin din ve vicdan özgürlüğü anlayışıyla yakından ilişkilidir. Jefferson için din, toplumsal bir denetim aracı değil, bireysel bir bilinç meselesidir. Söz, bugün de farklı inançların bir arada yaşadığı toplumlarda hoşgörünün gerekçesini özetleyen bir ilke olarak okunabilir: Kimse kendi doğrusunu bir başkasına zorla kabul ettiremeyeceği gibi, mutlak doğruluk iddiasında bulunmak da insani sınırların ötesindedir.

Hangi bağlamda söylendi?

Jefferson bu satırları 26 Eylül 1814'te Miles King'e yazdığı mektupta kaleme almıştır. Başkanlık sonrası emeklilik döneminde yazılan mektup, dinî hoşgörü ve vicdan özgürlüğü konusundaki düşüncelerini kişisel bir çerçevede ortaya koyar.

Kaynak

Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.

Konular

İlgili sözler