İçeriğe geç
2Wsözlük

Ünlü söz

“İçinde bulunduğumuz ve insanın akıl ve hakikat yoluyla yönetilebileceği gerçeğini ortaya koyarak sonuçlanacağına güvendiğimiz bu deneyden daha ilgi çekici bir deney olamaz. Bu nedenle ilk hedefimiz, hakikate giden bütün yolları ona açık bırakmak olmalıdır. Şimdiye dek bulunan en etkili yol, basın özgürlüğüdür. Dolayısıyla, eylemlerinin araştırılmasından korkanların ilk kapattığı şey de basın özgürlüğüdür.”

— Thomas Jefferson (1743 – 1826)

KaynaklıSöz, künyesiyle birlikte Wikiquote'ta kayıtlı.
Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram

Söz kartını indir

İngilizce aslı

No experiment can be more interesting than that we are now trying, and which we trust will end in establishing the fact, that man may be governed by reason and truth. Our first object should therefore be, to leave open to him all the avenues to truth. The most effectual hitherto found, is the freedom of the press. It is, therefore, the first shut up by those who fear the investigation of their actions.

Ne anlatıyor?

Jefferson bu sözde, Amerika'daki cumhuriyet deneyini insanlık tarihi açısından büyük bir imkân olarak görür; amaç, insanın zorla ya da korkuyla değil, akıl ve hakikat yoluyla yönetilebileceğini göstermektir. Bunun sağlanabilmesi için hakikatin serbestçe tartışılabilmesi gerekir; çünkü doğrular ancak açık bir sorgulama ortamında ortaya çıkar ve yerleşir.

Jefferson, hakikate giden yollar arasında basın özgürlüğünü en önemlisi olarak vurgular. Özgür basın, yöneticilerin ve kurumların eylemlerini denetlemenin, yanlışları açığa çıkarmanın en güçlü aracıdır. Bu yüzden de iktidarını kötüye kullananların ya da hesap vermek istemeyenlerin ilk susturmaya çalıştıkları şey basın özgürlüğü olur. Söz, bilgiye ve ifadeye erişimin siyasi iktidar karşısında bir güvence olduğunu, ancak bu güvencenin her zaman iktidar tarafından tehdit edilebileceğini hatırlatır.

Hangi bağlamda söylendi?

Söz, Jefferson'ın 28 Haziran 1804'te Yargıç John Tyler'a yazdığı mektuptan alınmıştır. İlk başkanlık döneminin sonlarına denk gelir. Jefferson, mektupta basın özgürlüğünün cumhuriyet açısından taşıdığı değeri ve ifade özgürlüğünün korunması gerektiğini savunur. Bu yazışma, onun Aydınlanma ilkelerine dayanan yönetim anlayışının bir parçası olarak okunabilir.

Kaynak

  • Eser: First Presidential Administration (1801)
  • Künye: Letter to Judge John Tyler (June 28, 1804); in: The Writings of Thomas Jefferson, Memorial Edition (ME) (Lipscomb and Bergh, editors), 20 Vols., Washington, D.C., 1903-04, Volume 11, page 33
  • Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Thomas_Jefferson
  • Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote

Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.

Konular

İlgili sözler