İçeriğe geç
2Wsözlük

Ünlü söz

“Sanırım tarih, ruhban sınıfının güdümündeki bir halkın özgür bir sivil yönetimi sürdürebildiğine dair hiçbir örnek sunmaz. Bu, hem sivil hem dinî liderlerin kendi amaçları için her zaman yararlanacakları en düşük cehalet derecesine işaret eder.”

— Thomas Jefferson (1743 – 1826)

KaynaklıSöz, künyesiyle birlikte Wikiquote'ta kayıtlı.
Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram

Söz kartını indir

İngilizce aslı

History, I believe, furnishes no example of a priest-ridden people maintaining a free civil government. This marks the lowest grade of ignorance of which their civil as well as religious leaders will always avail themselves for their own purposes.

Ne anlatıyor?

Jefferson burada din adamlarının halk üzerindeki egemenliği ile siyasal özgürlük arasında doğrudan bir çelişki görür. 'Ruhban güdümündeki halk' (priest-ridden people) ifadesi, dinî otoritenin bireylerin vicdanı ve düşünce dünyası üzerinde baskı kurduğu bir toplum yapısını anlatır. Jefferson'a göre böyle bir toplum, kendi kendini yönetme yetisini yitirir; çünkü eleştirel düşünme ve bireysel yargı, dinî otoriteye itaatle bastırılır.

İkinci cümlede Jefferson, bu durumun sürdürülmesinde hem dinî hem sivil liderlerin çıkar birliğine dikkat çeker. Ona göre cehalet, iktidar sahiplerinin işine gelir; çünkü sorgulamayan, kendi aklını kullanmayan bir halk daha kolay yönetilir ve manipüle edilir. Bu düşünce, Aydınlanma'nın 'aklını kullanma cesareti' ilkesiyle ve Jefferson'ın din ile devlet işlerinin ayrılması gerektiğine dair güçlü kanaatiyle uyumludur.

Bugün okur için bu söz, dinî otoritenin siyasi alana müdahalesinin bireysel özgürlükler ve demokratik kurumlar üzerindeki risklerine dair uyarıcı bir hatırlatma niteliğindedir.

Hangi bağlamda söylendi?

Söz, Jefferson'ın Alexander von Humboldt'a 6 Aralık 1813'te yazdığı mektuptan alınmıştır. Mektupta, İspanyol Amerikası'ndaki bağımsızlık hareketleri ve bu bölgelerde Katolik Kilisesi'nin toplumsal-siyasi rolü gibi konulara değinen Jefferson, ruhban sınıfının halk üzerindeki etkisinin özgür yönetimlerin kurulmasını engellediği görüşünü dile getirir.

Kaynak

Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.

Konular

İlgili sözler