Ünlü söz
“Bilim bencil bir zevk olmamalıdır: Kendini bilimsel amaçlara adayabilecek kadar şanslı olanlar, bilgilerini insanlığın hizmetine sunan ilk kişiler de olmalıdır.”
— Karl Marx (1818 – 1883)
Almanca aslı
Die Wissenschaft soll kein egoistisches Vergnügen sein: diejenigen, welche so glücklich sind, sich wissenschaftlichen Zwecken widmen zu können, sollen auch die ersten sein, welche ihre Kenntnisse in den Dienst der Menschheit stellen.
Ne anlatıyor?
Bu söz, bilginin toplumsal sorumluluğuna dair güçlü bir etik vurgu taşır. Marx, bilimsel çalışmanın kişisel tatmin ya da statü aracı olmaması gerektiğini, bilgiye erişebilenlerin bunu toplum yararına kullanmakla yükümlü olduğunu söyler. 'Bencil bir zevk' ifadesi, bilgiyi yalnızca kendi entelektüel doyumu için biriktiren bilim insanı tipine yönelik bir eleştiridir. Bilgi, ona ulaşma imkânı bulanların elinde ortak bir kaynağa dönüşmelidir.
Söz aynı zamanda ayrıcalık ve sorumluluk arasındaki bağa işaret eder. Eğitim ve araştırma imkânlarına sahip olmak bir ayrıcalıktır; bu ayrıcalık, beraberinde topluma karşı bir borç getirir. Marx'ın bu yaklaşımı, bilimin yalnızca akademik çevrelerde değil, toplumsal sorunların çözümünde de kullanılması gerektiği fikrini yansıtır. Bugün açık bilim, bilginin kamusal erişime açılması ve bilim insanlarının toplumsal sorumluluğu gibi tartışmalar, bu düşüncenin çağdaş uzantıları olarak okunabilir.
Hangi bağlamda söylendi?
Bu sözün hangi bağlamda ve ne zaman söylendiği güvenilir kaynaklarda belgelenmemiş; bu yüzden tahmin yürütmüyoruz.
Kaynak
- Eser: Paul Lafargue: Karl Marx, Persönliche Erinnerungen (1890)
- Künye: Paul Lafargue in: Karl Marx, Persönliche Erinnerungen, 1890, Abschnitt 1
- Kaynak bağlantısı: https://de.wikiquote.org/wiki/Karl_Marx
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“Dünya için çalışmak.”
— Karl Marx (1818 – 1883)
“Bilim, uzay ve zamandaki şeylerin ve olayların karşılıklı bağlantısını belirleyen genel kurallar koymaya çalışır. Bu kurallar ya da doğa yasaları için genel ve istisnasız bir geçerlilik talep edilir – kanıtlanmaz.”
— Albert Einstein (1879 – 1955)
“Ancak fiziğin alan kavramına, yani sürekli yapılara dayandırılamamasını kesinlikle mümkün görüyorum. O zaman kütleçekim teorisi dahil bütün hayal şatomdan geriye hiçbir şey kalmaz.”
— Albert Einstein (1879 – 1955)
“Kütleçekim teorisinde yine bir şeyler berbat ettim; bu da beni biraz, tımarhaneye kapatılma tehlikesiyle karşı karşıya bırakıyor.”
— Albert Einstein (1879 – 1955)
“Bütün dünya bilsin ki benim için bir taraflılık vardır: Cumhuriyet taraftarlığı, fikri ve içtimai inkılap taraftarlığı. Bu noktada, yeni Türkiye topluluğunda bir ferdi, hariç düşünmek istemiyorum.”
— Mustafa Kemal Atatürk (1881 – 1938)
“Kuantum mekaniği çok saygı uyandırıcıdır. Ama içimden bir ses bunun asıl doğru olmadığını söylüyor. Bu teori çok şey sağlıyor, ama bizi İhtiyar'ın sırrına pek yaklaştırmıyor. Her hâlükârda ben, onun zar atmadığından eminim.”
— Albert Einstein (1879 – 1955)