“Demokrasiden geleceğe yönelik bir şey olarak söz ediyorum. Şimdiden bu adla anılan şey, eski yönetim biçimlerinden yalnızca yeni atlarla sürmesiyle ayrılır: Yollar hâlâ eski yollardır ve tekerlekler de hâlâ eski tekerleklerdir.”

Nietzsche bu sözünde demokrasiyi iki düzeyde ele alır: var olan kurumlar ve gelecekte olması umulan ya da beklenen daha köklü dönüşüm. Ona göre o dönemde demokrasi adıyla bilinen yapı, eski düzenin yalnızca yüzeyde değiştirilmiş biçimidir. Araba metaforu bunu güçlü anlatır: atlar yenidir, arabanın dış görünümü değişmiş izlenimi verir; ancak yol ve tekerlekler yani altyapı, işleyiş mantığı ve kurumların temeli hâlâ eskidir.

Bu metaforla Nietzsche, biçimsel değişikliğin özsel değişimle karıştırılmasına karşı uyarır. Yönetimde ad, aktörler ya da bazı yöntemler değişse de, toplumsal ve siyasal yapıların derininde saklanan değerler ve iktidar ilişkileri aynı kaldığı sürece köklü bir yenileşmeden söz edilemez. Demokrasi, gerçek anlamda gelmemiş, yalnızca adı ve birtakım unsurları öne alınmıştır.

Bu düşünce, demokrasinin yalnızca seçimler ve parlamenter işleyişle sınırlı olmadığını, toplumsal ve kurumsal temellerin de dönüşmesi gerektiğini ileri sürer. Okur için bu, siyasal kurumların yeniliğini değerlendirirken yalnızca yüzeye değil, o yapıyı taşıyan değerlere ve alışkanlıklara bakmayı öğütleyen bir çağrıdır.

Bu anlatım, Nietzsche'nin 'Menschliches, Allzumenschliches' (İnsanca, Pek İnsanca) adlı eserinin ikinci cildinin ikinci bölümü olan 'Der Wanderer und sein Schatten' (Gezgin ve Gölgesi) kısmında, 293. aforizmadan alınmıştır. Eserin bu bölümü 1880 yılında ayrı bir cilt olarak yayımlanmıştır. Nietzsche bu metinde gelecekteki demokrasi anlayışı ile kendi çağında demokrasi olarak adlandırılan siyasal yapı arasındaki farkı ele alır ve dönemin siyasal dönüşüm iddialarına eleştirel bir mercekle yaklaşır.