Ünlü söz
“Ne? Arıyorsun? Kendini on kat, yüz kat çoğaltmak mı istiyorsun? Taraftar mı arıyorsun? — Sıfırlar ara!”
— Friedrich Nietzsche (1844 – 1900)
Almanca aslı
Was? du suchst? du möchtest dich verzehnfachen, verhundertfachen? du suchst Anhänger? - Suche Nullen!
Ne anlatıyor?
Bu söz, Nietzsche'nin kimi arayış biçimlerine yönelik keskin alayını gösterir. Ona göre kendini çoğaltmak, etki alanını genişletmek ya da taraftar toplamak isteyen biri, gerçek anlamda kendine denk olanları değil, çoğu kez boşlukları dolduran kişileri bulur. Sıfır imgesi burada çarpıcıdır: Bir sayının yanına sıfır eklemek onu büyütür; ancak sıfırın kendi başına değeri yoktur. Taraftarlar, bu benzetmeye göre ancak öndeki güçlü figürle anlam kazanan çoğaltıcı boşluklardır.
Nietzsche'nin düşünce dünyasında bu söz, sürü ile birey arasındaki gerilime de dokunur. Gerçek düşünür, kendini çoğaltmak yerine kendi ayakları üzerinde duran bireyi hedefler. Oysa taraftar arayışı, daha en baştan bağımsızlıktan vazgeçmeyi ima eder. Nietzsche kendi felsefesinde "takipçi" istemenin değil, insanı kendi yolunu bulmaya zorlamanın altını çizer.
Bu tür özlü sözler, Nietzsche'nin geç dönem üslubunun tipik özelliğidir: Kısa cümlelerle geniş bir düşünceyi sıkıştırır, okuru kışkırtır ve gülerken düşündürür. Söz aynı zamanda kibir ve şöhret arzusuna bir iğneleme olarak da okunabilir.
Hangi bağlamda söylendi?
Bu söz, Nietzsche'nin 1889 başlarında yayımlanan Götzen-Dämmerung (Putların Alacakaranlığı) adlı eserinin 'Sprüche und Pfeile' (Özdeyişler ve Oklar) bölümünden alınmıştır. Kitap, Nietzsche'nin düşüncelerini kısa, keskin ve kışkırtıcı özdeyişlerle yoğunlaştırdığı bir çalışmadır.
Kaynak
- Eser: Götzen-Dämmerung
- Künye: Sprüche und Pfeile, 14.
- Kaynak bağlantısı: https://de.wikiquote.org/wiki/Friedrich_Nietzsche
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“Hiçbir galip şansa inanmaz.”
— Friedrich Nietzsche (1844 – 1900)
“Kör öğrenciler olmadan bir insanın ve eserinin etkisi hiçbir zaman büyük olmamıştır. Bir bilgiyi zafere ulaştırmak çoğu zaman yalnızca şu anlama gelir: onu aptallıkla öyle evlendirmek ki, aptallığın ağırlığı bilgi için de zaferi zorlasın.”
— Friedrich Nietzsche (1844 – 1900)
“Kanaatler, hakikatin yalanlardan daha tehlikeli düşmanlarıdır.”
— Friedrich Nietzsche (1844 – 1900)
“Bilge kişi gökbilimci olarak. - Yıldızları hâlâ "üstünde" bir şeyler olarak hissettiğin sürece, henüz bilen kişinin bakışına sahip değilsin demektir.”
— Friedrich Nietzsche (1844 – 1900)
“Bir düşünürü umutsuzluğa sürükleyebilecek şeyler arasında şu bilgi de vardır: Mantıksızlık insan için zorunludur ve mantıksızlıktan pek çok iyi şey doğar.”
— Friedrich Nietzsche (1844 – 1900)
“Kendi evimde otururum, // Hiç kimseyi hiçbir zaman taklit etmedim // Ve - kendi kendine gülmeyen // Her ustaya güldüm.”
— Friedrich Nietzsche (1844 – 1900)