“Komşularının ne canına, ne malına, ne de itibarına zarar vermekten güçlükle geri duran bir adamın elbette çok az olumlu erdemi vardır. Yine de o, özellikle adalet denilen şeyin bütün kurallarını yerine getirir ve eşitlerinin onu yapmaya haklı olarak zorlayabileceği ya da yapmadığı için cezalandırabileceği her şeyi yapar. Adaletin bütün kurallarını çoğu zaman oturup hiçbir şey yapmayarak da yerine getirebiliriz.”

Adam Smith burada ahlak felsefesinin önemli bir ayrımına işaret eder: negatif ve pozitif erdem arasındaki farka. Başkalarına zarar vermemek, yani adaletin temel gereklerini yerine getirmek, toplumsal düzenin en alt ama en zorunlu eşiğidir. Smith bunun bir erdem olduğunu ancak 'olumlu' anlamda büyük bir meziyet sayılamayacağını vurgular; çünkü bu davranış, kişinin aktif olarak iyilik yapmasını değil, sadece kötülükten kaçınmasını gerektirir.

Sözün ikinci kısmındaki 'oturup hiçbir şey yapmayarak' ifadesi, adaletin çoğu zaman pasif bir nitelik taşıdığını gösterir. Toplum, bireyden başkasının hakkına dokunmamasını ister; bunu sağlamak için kişinin fedakârlık yapması ya da olumlu bir çaba göstermesi şart değildir. Buna karşılık iyilikseverlik, cömertlik, yardımseverlik gibi erdemler aktif eylem gerektirir ve bu yüzden daha yüksek bir ahlaki takdiri hak eder.

Bugünün okuru için bu ayrım hâlâ geçerlidir: Hukuk sistemi çoğunlukla yapmamamız gerekenleri tanımlar; etik ise yapmamız gereken olumlu katkıları konuşur. Smith bize, kurallara uymanın bir toplum için yeterli zemin olduğunu ama tek başına örnek bir insan olmaya yetmediğini hatırlatır.

Söz, Adam Smith'in 'Ahlaki Duygular Kuramı' (The Theory of Moral Sentiments, 1759) adlı eserinin 'Liyakat ve Kusur Üzerine' başlıklı bölümünden alınmıştır. Burada Smith, adalet ile iyilikseverlik arasındaki farkı inceleyerek, adaletin toplumsal varlığın temel direği olduğunu ancak ahlaki mükemmellik için yeterli olmadığını savunur. Eser, Smith'in ekonomi alanındaki ünlü 'Ulusların Zenginliği' çalışmasından önce, ahlak felsefesinin bir profesörü olarak geliştirdiği düşünceleri içerir.