İçeriğe geç
2Wsözlük

Ünlü söz

“Bu bir düzen değil, talihsiz adam, hayır; senin cinnet dolu aklının düzensizliği olarak görünürdü.”

— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)

KaynaklıSöz, künyesiyle birlikte Wikiquote'ta kayıtlı.
Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram

Söz kartını indir

Antik Yunanca aslı

οὐ κόσμος, οὔκ, ὦ τλῆμον, ἀλλ᾿ ἀκοσμία φαίνοιτ᾿ ἂν εἶναι σῶν τε μαργότης φρενῶν.

Ne anlatıyor?

Bu fragmanda konuşmacı, muhatabının içinde bulunduğu durumu "düzen" sanmasının yanılgı olduğunu, aslında bunun kendi zihninin kargaşasından kaynaklanan bir düzensizlik olduğunu söyler. Eski Yunancada "kosmos" hem evrensel düzeni, hem düzenliliği, hem de süsü ifade eden zengin anlamlı bir sözcüktür; "akosmia" ise düzensizlik, kargaşa ve ölçüsüzlük anlamına gelir. Bu karşıtlık, sözün merkezinde yer alır.

Söz, kişinin dış dünyayı algılayışının kendi iç durumundan bağımsız olamayacağı fikrini ima eder. Muhatabın yaşadığı kaos, dış koşullardan çok kendi aşırılığından ve zihinsel savruluşundan doğmaktadır. Sofokles'in trajedilerinde bu tür karakterler sık görülür: Kendi tutkuları ve ölçüsüzlükleri yüzünden gerçeklikle bağı gevşeyen kahramanlar, çevrelerindeki düzeni yanlış okurlar.

Konuşmacı, muhatabına sert ama bir bakıma uyarıcı bir biçimde seslenir. Buradaki amaç, kişiyi kendi içine bakmaya ve kendi payını görmeye davet etmektir. Modern okura söz, algıların duygusal çalkantılarla nasıl bulanıklaşabileceğine ve düzen arayışının önce kişinin kendi içinde başlaması gerektiğine dair bir uyarı niteliği taşır.

Hangi bağlamda söylendi?

Bu dize, hangi oyununa ait olduğu belirlenemeyen Sofokles fragmanlarından biridir. TrGF derlemesinde 846 numarayla yer alır. Hugh Lloyd-Jones'un 2003 tarihli İngilizce Sofokles fragmanları çevirisinden aktarılmıştır.

Kaynak

Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.

Konular

İlgili sözler