Ünlü söz
“Evladım, mızrakla üstün gelmeyi iste; fakat her zaman tanrıyla birlikte üstün gelmeyi iste.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
Antik Yunanca aslı
τέκνον, δορὶ βούλου κρατεῖν μέν, σὺν θεῷ δ᾿ ἀεὶ κρατεῖν.
Ne anlatıyor?
Bu söz, insanın kendi gücünü kullanması ile ilahi desteği ya da daha yüksek bir ahlaki düzeni gözetmesi arasındaki dengeyi anlatır. Savaşta mızrakla başarı kazanmak, bireysel cesaret, beceri ve kararlılık ister. Ancak bu çaba tek başına yeterli değildir; insan, başarıya ulaşırken tanrısal yardımı, yani bir tür meşruiyeti ve yüksek güçle uyumu da aramalıdır. Aksi halde güç, kibire ve sonunda yıkıma dönüşebilir.
Antik Yunan düşüncesinde insan başarısı, tanrıların onayı ve desteği olmadan kalıcı olamaz. İnsanın sınırlı olduğunu bilmesi, gücünü kullanırken bile alçakgönüllü kalması önemli bir erdemdir. Bu söz, bir babadan oğula aktarılan pratik bir yaşam dersi olarak okunabilir: Kendi gücünü küçümseme, ama o gücün kaynağını yalnızca kendinde ya da silahında görme. Bugün de çaba ve yetenek önemlidir; fakat kişinin kendi sınırlarını bilmesi, başarıyı etik değerlerle ve daha geniş bir sorumluluk duygusuyla birleştirmesi, bu sözün çağdaş dünyaya taşınan anlamıdır.
Hangi bağlamda söylendi?
Bu sözün hangi bağlamda ve ne zaman söylendiği güvenilir kaynaklarda belgelenmemiş; bu yüzden tahmin yürütmüyoruz.
Kaynak
- Eser: Ajax
- Künye: Line 765 (tr. R. C. Jebb, 1896)
- Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Sophocles
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“Kazanç tatlıdır, yalanlardan gelse bile.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Kötülüklerin iknası hızlı yol alır.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Sahte sözler meyve vermez.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Bu bir düzen değil, talihsiz adam, hayır; senin cinnet dolu aklının düzensizliği olarak görünürdü.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Hiç kimse istemeden hata yaptığı için kötü değildir.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Susamış birine her türlü bilgece sözü sunsan da, ona içecek vermekten daha fazla zevk veremezsin.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)