Ünlü söz
“Haklı olanlar için kısa boylu bile büyük olanı yener.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
Antik Yunanca aslı
τοῖς τοι δικαίοις χὠ βραχὺς νικᾷ μέγαν.
Ne anlatıyor?
Bu söz, gücün ve üstünlüğün yalnızca fiziksel büyüklükten ya da sayısal çokluktan gelmediğini anlatır. Sofokles burada adaletin, haklı davaya sahip olmanın insana manevi bir güç kattığını; bu gücün, kendisinden daha iri ya da daha güçlü görünen bir rakibi bile alt edebileceğini vurgular. Kısa boylu kişi burada dış görünüşüyle küçümsenen, ama haklılığı sayesinde gerçek bir üstünlük kazanandır.
Antik Yunan düşüncesinde adalet, tanrısal düzenin bir parçası sayılırdı. Haklı olanın eninde sonunda kazanacağı inancı, tragedyada da sıkça işlenen bir temadır. Sofokles'in bu dizesi, adaletin insana sağladığı iç gücü ve cesareti öne çıkarır.
Bugünün okuru için söz, haksız güce karşı haklı direnişin değerini hatırlatır. Fiziksel ya da toplumsal olarak zayıf görünen bir kişinin, haklı bir dava uğruna gösterdiği kararlılığın büyük güçleri sarsabileceğini anlatır. Adaletin nihai zaferi, yalnızca hukukta değil insanın içindeki doğruluk bilincinde de aranmalıdır.
Hangi bağlamda söylendi?
Sofokles'in bir tragedyasından alınmıştır. Antik Atina'da trajedi yarışmalarının bir parçası olarak sahnelenen Sofokles oyunları, insanın tanrılarla, toplumla ve kendi içindeki doğruyla ilişkisini sorgular. Bu dize, haklı olanın gücüne işaret eden koroya ya da bir karaktere ait olup adalet anlayışının oyundaki çatışmalarla iç içe geçtiği bir bağlamda söylenir.
Kaynak
- Künye: Line 880 (Bartlett's, 9th ed., 1892)
- Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Sophocles
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“Sahte sözler meyve vermez.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Cesaret et bana, cesaret et evladım. Gökte her şeyi gören ve hükmeden yüce Zeus hâlâ var.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Çünkü haklı olanla birlikteyken büyük düşünmek mümkündür.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Çünkü kimse kötü haberler getiren haberciden hoşlanmaz.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Ama hiçbir yalan zamanın yaşlılığına kadar sürünerek ilerlemez.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Bir kadının yeminlerini suya yazarım.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)