Ünlü söz
“Yaşlanan adam yeniden çocuk olur.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
Antik Yunanca aslı
πάλιν γὰρ αὖθις παῖς ὁ γηράσκων ἀνήρ.
Ne anlatıyor?
Sofokles bu kısa ve yoğun sözde insan hayatının döngüselliğini dile getirir. Yaşlılık döneminde insanın bedensel ve zihinsel olarak çocukluk dönemine benzer bir duruma döndüğü fikri, birçok kültürde olduğu gibi Antik Yunan düşüncesinde de yaygındır. Yaşlı kişi yeniden bakıma muhtaç olabilir, gücünü yitirebilir ya da ikinci bir masumiyet ve kırılganlık evresine girebilir.
Bu söz, insan ömrünün başlangıç ve sonunu birbirine yaklaştıran bir gözlemdir. Çocuk ile yaşlı arasındaki benzerlik, yalnızca bedensel güçsüzlükte değil, bazı durumlarda zihinsel berraklığın azalmasında da kendini gösterir. Sofokles bu kısa ifadeyle insanın doğumdan ölüme uzanan yolunda adeta bir çember çizdiğini ima eder. Bu da onun tragedyalarında sıkça işlenen insan kaderi ve hayatın değişkenliği konularıyla uyumludur.
Söz aynı zamanda yaşlılığa dair bir tür hüzün barındırır; insan güçlü ve yetkin bir dönemin ardından yeniden bağımlı bir hâle döner. Bu yönüyle yaşlanmayı yalnızca olumsuz bir gerileme olarak değil, hayatın doğal bir ritmi olarak gösteren bir bakış açısı sunar.
Hangi bağlamda söylendi?
Sofokles'in günümüze tam metni ulaşmayan bir oyunundan alınan bu fragman, TrGF derlemesinde 487 numara altında üçüncü dize olarak kaydedilmiştir. Sözün hangi oyun ve karaktere ait olduğu bilinmemektedir.
Kaynak
- Eser: From known plays
- Künye: Frg. 487.3 TrGF (tr. E. H. Plumptre, 1865)
- Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Sophocles
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“Çünkü dibinden kesiyor.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Hiçbir şeyi düşünmemekte hayat en tatlıdır.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Her şey zamanında güzeldir.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Eskiden beri insanlar arasında söylenen bir söz vardır: Bir ölümlünün yaşamı, ölmeden önce tam olarak öğrenilemez; ne iyi olduğu ne de kötü olduğu.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“İnsan yalnızca bir nefes ve bir gölgedir.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Ama çocuklar bir anne için hayatın demir atılan çapalarıdır.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)