Ünlü söz
“İnsan memnun olmalı, derler; ama neyle?”
— Voltaire (1694 – 1778)
Fransızca aslı
L'homme doit être content, dit-on; mais de quoi?
Ne anlatıyor?
Voltaire bu kısa soruda mutluluk öğüdünü sorgular. Birine "memnun ol" ya da "halinden memnun olmasını bil" demek, çoğu zaman içi boş bir teselli olabilir; çünkü insanın neye, hangi koşulda ve neden razı olması gerektiği belirtilmez. Voltaire'in sorusu bu muğlaklığı açığa çıkarır: İnsanın memnun olması gerektiği söylenir, ama memnuniyetin ölçüsü, kaynağı ve sınırı belirsizdir.
Bu söz, Voltaire'in mutluluk üzerine düşüncelerinin tipik bir örneğidir. O, mutluluğu kaderci bir boyun eğiş olarak değil, akıl ve yaşamla ilişkili bir mesele olarak görür. Aynı zamanda bu cümlede ince bir ironi vardır: Toplumun ve geleneğin hazır öğütleri, gerçek bir soruya cevap vermekte yetersiz kalır.
Bugün için söz, "her şeye rağmen mutlu ol" baskısına karşı bir uyarı işlevi görebilir. Kişinin neyi aradığını, neye sahipken kendini iyi hissettiğini düşünmesi gerektiğini hatırlatır; mutluluk belirsiz bir emir değil, üzerinde düşünülmesi gereken bir sorudur.
Hangi bağlamda söylendi?
Söz, Voltaire'in ölümünden sonra 1802'de yayımlanan Pensées, Remarques, et Observations de Voltaire adlı derlemede yer alır. Bu tür derlemeler, onun farklı dönemlerde yazdığı düşünce notlarını bir araya getirir.
Kaynak
- Eser: Pensées, Remarques, et Observations de Voltaire; ouvrage posthume (1802)
- Künye: Pensées, Remarques, et Observations de Voltaire; ouvrage posthume (1802)
- Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Voltaire
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“Bugün aşırı bir melankoli nöbeti içinde kendini öldüren öyle bir adam, sekiz gün bekleseydi yaşamayı isterdi.”
— Voltaire (1694 – 1778)
“En iyi, iyinin düşmanıdır.”
— Voltaire (1694 – 1778)
“Son olarak, efendim, şuna inanıyorum ki her şey bize Ganj kıyılarından gelmiştir: astronomi, astroloji, ruh göçü, vesaire.”
— Voltaire (1694 – 1778)
“Söyleyecek bir şeyi olmayınca insan her zaman kötü konuşur.”
— Voltaire (1694 – 1778)
“Yaşayanlara saygılı olmak gerekir; ölülere ise yalnızca gerçeği borçluyuz.”
— Voltaire (1694 – 1778)
“Ahlak bütün insanlarda aynıdır, öyleyse Tanrı'dan gelir; ibadet ise farklıdır, öyleyse insanların eseridir.”
— Voltaire (1694 – 1778)