Ünlü söz
“Aslında o kadar da çirkin değil; yeter ki gözlerini kapatsın ve ona bakmasın.”
— Oscar Wilde (1854 – 1900)
İngilizce aslı
He is really not so ugly after all, provided, of course, that one shuts one's eyes, and does not look at him.
Ne anlatıyor?
Wilde bu kısa ve alaycı sözüyle, bir kişinin çirkinliğinin göreceliğini mizahi bir dille anlatır. Cümle yüzeyde bir insanın görünüşüne yapılan zarif bir taşlama gibi okunur; ancak asıl gücü, çirkinliği ancak ona bakmamakla göz ardı edilebilecek bir şey olarak sunan ironik yapısındadır. "Gözlerini kapat ve bakma" koşulu, aslında sorunun ortadan kalkmadığını, yalnızca görmezden gelindiğini ima eder.
Bu tür bir nükte, Wilde'ın anlatımının karakteristik özelliklerinden biridir: nezaket perdesi arkasına gizlenmiş iğneleyici bir gözlem. Söz, yalnızca dış görünüşle ilgili değil, aynı zamanda insanların hoşlanmadıkları gerçeklerle başa çıkma biçimleriyle de ilişkilendirilebilir. Bir şeyi görmemeyi seçmek, onu çirkin olmaktan çıkarmaz; yalnızca algıyı yönetir.
Bugün bu söz, mizahi taşlamanın edebiyattaki yerini, estetik yargıların kişisel algıya bağlılığını ve görmezden gelme davranışının sınırlarını düşünmek için çarpıcı bir örnek olarak okunabilir.
Hangi bağlamda söylendi?
Bu söz, Wilde'ın 1892 tarihli "The House of Pomegranates" (Narlar Evi) adlı öykü derlemesinin ilk öyküsü olan "The Birthday of the Infanta"da (İnfanta'nın Doğum Günü) geçer. Öyküde saray soytarısı konumundaki küçük cüce, İspanyol prensesine hediye edilir. Cüce, kendi çirkinliğinin farkında olmadığı için prensesi güldürmeye çalışırken trajik bir olay yaşar. Wilde, bu tür alaycı ve zarif nükteleri öykünün anlatıcısı aracılığıyla sıkça kullanır.
Kaynak
- Eser: The House of Pomegranates (1892)
- Künye: "The Birthday of the Infanta", The House of Pomegranates (1892)
- Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Oscar_Wilde
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“Civcivleri yumurtadan çıkmadan önce sayanlar çok akıllıca davranırlar, çünkü civcivler o kadar saçma sapan koşuşur ki onları doğru saymak imkânsızdır.”
— Oscar Wilde (1854 – 1900)
“Sefalet ve yoksulluk öylesine mutlak biçimde aşağılayıcıdır ve insan doğası üzerinde öylesine felç edici bir etki yapar ki, hiçbir sınıf kendi çektiği acının gerçekten farkında olmaz. Acılarının kendilerine başkaları tarafından söylenmesi gerekir ve çoğu zaman bu insanlara hiç inanmazlar.”
— Oscar Wilde (1854 – 1900)
“Söyle bana, onunla [Max Beerbohm] yalnız kaldığında Sfenks, yüzünü çıkarıp maskesini mi gösteriyor?”
— Oscar Wilde (1854 – 1900)
“Psikoloji bir bilim olarak emekleme çağındadır. Sanatın hatırına, umarım hep öyle kalır.”
— Oscar Wilde (1854 – 1900)
“Walt Whitman'ın öpücüğü hâlâ dudağımda.”
— Oscar Wilde (1854 – 1900)
“[Bernard Shaw hakkında] Mükemmel bir adam: hiç düşmanı yok ve dostlarından hiçbiri onu sevmiyor.”
— Oscar Wilde (1854 – 1900)