Ünlü söz
“Deneyimime göre, insanlar daha iyisini bilecek yaşa gelir gelmez hiçbir şey bilmez oluyorlar.”
— Oscar Wilde (1854 – 1900)
İngilizce aslı
My experience is that as soon as people are old enough to know better, they don't know anything at all.
Ne anlatıyor?
Wilde burada "daha iyisini bilmek" deyimini harfiyen alıyor ve onu bir paradoksa dönüştürüyor. Toplum, yaş ilerledikçe ve deneyim arttıkça insanın daha sağduyulu, daha bilgili olacağını varsayar. Wilde ise tam tersini söylüyor: İnsanlar doğru ile yanlışı ayırt edecek yaşa, yani "daha iyisini bilecek" olgunluğa ulaştıklarında, hayatın kesin cevaplarının olmadığını fark ederler. Gençliğin kendinden emin bilgisi yerini belirsizliğe ve sorulara bırakır.
Bu söz aynı zamanda olgunluğa ve yaşlılığa atfedilen bilgelik iddiasını da alaya alır. Deneyim biriktikçe insan ya gerçekten daha az şey bildiğini anlar ya da toplumsal uzlaşımların sahte kesinliğine kapılıp düşünmeyi bırakır. Wilde'ın nüktesi, bilginin sabit bir hedef değil sürekli bir arayış olduğunu ve kesinlik taslayan her yaştan insanın aslında sığlık riski taşıdığını ima eder.
Hangi bağlamda söylendi?
Söz, Lady Windermere's Fan oyununun ikinci perdesinde Cecil Graham karakterine aittir. Cecil Graham, Wilde'ın oyunlarında sık görülen, ahlakçı büyüklerin sözde bilgeliğini alaya alan genç züppe tiplerinden biridir. Replik, Victoria dönemi toplumunun yaş ve itibar üzerinden kurduğu otoriteye yönelik bir hiciv niteliği taşır.
Kaynak
- Eser: Lady Windermere's Fan (1892)
- Künye: Cecil Graham, Act II
- Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Oscar_Wilde
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“Deneyim, insanların hatalarına verdikleri isimdir.”
— Oscar Wilde (1854 – 1900)
“Yirmi dokuzdan, en fazla otuzdan büyük olduğumu asla kabul etmedim. Pembe abajurlar varken yirmi dokuz, yokken otuz.”
— Oscar Wilde (1854 – 1900)
“Dürüst vergi mükellefi ile sağlıklı ailesi, filozofun kubbe gibi alnına kuşkusuz sık sık alayla bakmış ve altında uzanan manzaranın tuhaf görünümüne gülmüştür. Onun kim olduğunu gerçekten bilselerdi, titrerlerdi. Çünkü Chuang Tsǔ yaşamını, büyük Eylemsizlik öğretisini yaymaya ve her şeyin yararsızlığını göstermeye adamıştı.”
— Oscar Wilde (1854 – 1900)
“Şimdiki zamanı mevcut olan tek şey sayan kişi, yaşadığı çağ hakkında hiçbir şey bilmez.”
— Oscar Wilde (1854 – 1900)
“Bu tür insanların kendilerini ifade etmesi, üzülerek söylüyorum ki, esas olarak gazetecilik yoluyla olur. Üzülüyorum çünkü modern gazetecilik lehinde söylenecek çok şey var. Eğitimsizlerin görüşlerini bize vererek toplumun cehaletiyle bağımızı korur. Çağdaş yaşamın güncel olaylarını özenle kayda geçirerek bize bu olayların aslında ne kadar önemsiz olduğunu gösterir. Gereksiz olanı sürekli tartışarak kültür için neyin gerekli olup neyin olmadığını anlamamızı sağlar.”
— Oscar Wilde (1854 – 1900)
“Bilim, uzay ve zamandaki şeylerin ve olayların karşılıklı bağlantısını belirleyen genel kurallar koymaya çalışır. Bu kurallar ya da doğa yasaları için genel ve istisnasız bir geçerlilik talep edilir – kanıtlanmaz.”
— Albert Einstein (1879 – 1955)