İçeriğe geç
2Wsözlük

Şiir

Beni Sermest ü Hayrân Eyleyen Şâh

Şah Hatayi

Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram
-Mefâîlün mefâîlün faûlün- Beni sermest ü hayrân eyleyen Şâh Gönül şehrinde seyrân eyleyen Şâh Müsehhar eyledin cümle cihanı Yezid kavmin müselmân eyleyen Şâh Beni bednâm edüb saldın cihâna Dü çeşmim zâr ü giryân eyleyen Şâh Enelhak çağırub Mansûr dâre Yine râzını pinhân eyleyen Şâh Şu deşt erzende Selmân Fârisî’yi Alub arslandan ihvân eyleyen Şâh Hatâyî gice gündüz şah çağırur Yarın mahşerde dîvân eyleyen Şâh[1]

Şiir açıklaması

Şiir, konuşanın “Şah” diye seslendiği varlığa duyduğu hayranlık ve bağlılık çevresinde kurulur. Şah, gönül şehrinde dolaşan ve cihanı etkisi altına alan bir güç olarak anılır. “Gönül şehri” iç dünyayı çağrıştırır; seslenişlerin tekrarı şiirin yakarışlı tonunu güçlendirir.

Konuşan, kötü ün kazandığını ve gözlerinin yaşlı olduğunu dile getirir; sözlükte “bednam”, kötü ün kazanan, kötülüğüyle dillere düşen demektir. “Enelhak” ve Mansur’un dara gönderilmesi, sır ve onun açıklanması çevresinde bir imge oluşturur. “İhvan” yakın arkadaşlar, dostlar anlamındadır; “zar” ise sözlükte ince perde veya örtüdür. Son beyitte mahşerde kurulacak divan anılarak hesap düşüncesi öne çıkar. Genel olarak şiir, Şah’a bağlılığı ve bu bağlılığın doğurduğu hayranlık, keder ve sır duygularını anlatır.

Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Metindeki kelimelerin anlamları

ihvan
Yakın arkadaşlar, dostlar
zar
ince perde veya örtü
bednam
Kötü ün kazanan, kötülüğü ile dillere düşen

Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)