Men Dahi Nesne Bilmezem

Şiirin her kıtasında yinelenen “Allah bir Muhammed Ali” sözü, bu üç adı birlik düşüncesi içinde öne çıkarır. Metin, inanç bağlılığını ve bu inançla ilişkilendirilen manevi yönelişi dile getirir. İlk dizedeki “nesne bilmezem” sözü bilmezlik hâlini bildirir. Verilen sözlükte “men”, yasaklama ya da izin vermeme anlamındadır; bu karşılık dizedeki kullanımı kesin biçimde açıklamadığından ifadeyi genişletmemek gerekir.

Balık, dört köşe, yuvadaki iki yavru, havada dönme, Burak, çıra ve yerden göğe uzanan direk şiirin dikkat çeken imgeleridir. Bunlar metnin kurduğu inanç dünyasını ve görünmeyen bir sırra yönelişi çağrıştırır. “Hû” diye seslenildiğinde bir gelişin anlatılması da bağlılık duygusunu güçlendirir. Son kıtada Hatâyî, bu yolda ser olmaktan ve başını verenlerin er sayılmasından söz eder; böylece inanç uğruna adanmışlık düşüncesi belirginleşir.