Ünlü söz
“Emrettiğini ver, dilediğini emret. Bize iffetli olmayı emrediyorsun.”
— Augustinus (354 – 430)
Latince aslı
Da quod iubes, et iube quod vis. Imperas nobis … continentiam.
Ne anlatıyor?
Augustinus bu cümlede insan iradesiyle Tanrı'nın emri arasındaki derin gerilimi dile getirir. Kusursuz bir ahlaki hayat sürmemizi buyuran Tanrı'ya, bunu başarmak için gerekli gücün de yine Tanrı tarafından verilmesi gerektiğini söyler. Yani insan kendi gayretiyle iffetli ya da erdemli olamaz; önce Tanrı'nın lütfu, yani 'vermesi' gerekir. Bu, onun sonradan Pelagiusçularla yaşayacağı lütuf tartışmasının da çekirdeğidir.
Cümledeki "imperas nobis continentiam" ifadesi, özellikle gençlik yıllarındaki bedensel arzularıyla mücadelesine gönderme yapar. İffet, onun için yalnızca cinsel ahlak değil, insanın kendi içindeki dağınık arzuları düzene sokma çabasının simgesidir. İnsan kendini ne kadar zorlarsa zorlasın, bu düzeni kendi başına kuramaz; varlığının en derininde Tanrı'nın yardımına muhtaçtır.
Bu söz, bugün insan iradesinin sınırlarını düşünen herkes için güçlü bir ifade olmayı sürdürür: Yapılması istenen ile yapabilme gücü arasındaki uçurum, yalnızca dinî değil, insan varoluşunun genel bir sorunudur.
Hangi bağlamda söylendi?
Augustinus'un 397 yılında yazmaya başladığı, kendi hayatını Tanrı'ya hitaben anlattığı "İtiraflar" (Confessiones) adlı eserinin onuncu kitabında geçer. Burada, kendi nefsiyle mücadelesini ve Tanrı'nın lütfuna duyduğu ihtiyacı dile getirir.
Kaynak
- Eser: Confessions (397)
- Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Augustine_of_Hippo
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“İnsanlara sevgiyle, günahlara nefretle.”
— Augustinus (354 – 430)
“Tanrıma alevden bir yürek; insan kardeşime sevgi dolu bir yürek; kendime çelikten bir yürek.”
— Augustinus (354 – 430)
“Çünkü Sakramentin ruhsal gücü ışık gibidir: aydınlanacak olanlarca pak olarak alınır; murdar kimselerin içinden geçse bile kirlenmez.”
— Augustinus (354 – 430)
“Sabır, bilgeliğin yoldaşıdır.”
— Augustinus (354 – 430)
“Güvercin cezalandırırken bile sever. Kurt okşarken bile nefret eder.”
— Augustinus (354 – 430)
“Ama ben, gençliğimin daha başında sefil bir delikanlı olarak, senden iffet ve ölçülülük dilemiş ve 'Bana iffet ve ölçülülük ver, ama hemen değil' demiştim.”
— Augustinus (354 – 430)