“Bir kez centilmen olan, her zaman centilmendir.”

Bu özdeyiş, centilmenliğin geçici bir davranış ya da dış koşullara bağlı bir rol değil, kalıcı bir karakter özelliği olduğunu ifade eder. Söz, kişinin maddi durumu, toplumsal konumu ya da içinde bulunduğu şartlar değişse de gerçek centilmenliğin özünde değişmeyeceği fikrini taşır. Centilmenlik burada yalnızca kibar davranışlar değil; dürüstlük, saygı, sorumluluk ve başkalarına karşı tutarlı bir nezaket gibi ahlaki nitelikleri de kapsar.

Dickens'ın romanlarında centilmenlik kavramı sık sık sınıfsal değerlerle ilişkilendirilir. 'Little Dorrit'te bu söz, dış görünüşün ve toplumsal beklentilerin ötesinde, kişiliğin zamanla sınanmasına dair bir gözlem olarak okunabilir. Yazar, yoksulluk ya da düşkünlük içinde de centilmenliğini koruyan karakterlerle, zenginlik içinde bayağılaşanları karşılaştırarak bu ayrımı işler.

Günümüz okuruna bu söz, karakterin kalıcılığını ve insanın zor koşullarda bile değerlerinden ödün vermemesinin önemini hatırlatır. Centilmenliğin bir unvan ya da statü değil, süreklilik gösteren bir ahlaki duruş olduğunu vurgular.

Charles Dickens'ın 1857'de yayımlanan 'Little Dorrit' romanının ikinci kitabının 28. bölümünde geçer. Roman, toplumsal sınıf, borç ve ahlaki çöküş temalarını işler. Bu söz, karakterlerin maddi durumları değişse de kişilik özelliklerinin kalıcılığına dair bir gözlemi yansıtır.