İçeriğe geç
2Wsözlük

Ünlü söz

“Mülkiyetin eşit bölüşümünün uygulanamaz olduğunun bilincindeyim. Ancak insanlığın büyük çoğunluğuna bu kadar sefalet üreten bu muazzam eşitsizliğin sonuçları karşısında, yasa koyucular mülkiyeti bölüştürmek için yeterince araç icat edemezler… Mülkiyet eşitsizliğini sessizce azaltmanın bir yolu, belirli bir noktanın altındaki herkesi vergiden muaf tutmak ve mülkiyetin daha yüksek kısımlarını yükseldikçe geometrik oranda artan biçimde vergilendirmektir.”

— Thomas Jefferson (1743 – 1826)

KaynaklıSöz, künyesiyle birlikte Wikiquote'ta kayıtlı.
Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram

Söz kartını indir

İngilizce aslı

I am conscious that an equal division of property is impracticable. But the consequences of this enormous inequality producing so much misery to the bulk of mankind, legislators cannot invent too many devices for subdividing property..[a] means of silently lessening the inequality of property is to exempt all from taxation below a certain point, and to tax the higher portions of property in geometrical progression as they rise.

Ne anlatıyor?

Jefferson bu sözünde, mülkiyetin tam eşit dağıtımının gerçekçi olmadığını kabul ederek başlıyor. Ona göre asıl sorun, aşırı servet yoğunlaşmasının toplumun çoğunluğunu yoksulluğa ve acıya mahkûm etmesidir. Çözümün zorla el koyma ya da köktenci bir yeniden bölüşüm olmadığını düşünür; bunun yerine vergi sistemini bir araç olarak önerir.

Öne sürdüğü mekanizma iki yönlüdür: belirli bir gelir ya da mülk seviyesinin altında kalanlar vergiden tamamen muaf tutulmalı, üst dilimler ise "geometrik oranda" yani artan oranlı biçimde vergilendirilmelidir. Bu, bugünkü artan oranlı vergi sistemlerinin erken bir savunusudur ve Jefferson'ın servetin zaman içinde kendiliğinden aşırı yoğunlaşmasını "sessizce" yani radikal kırılmalara yol açmadan dengeleme arayışını yansıtır.

Bu yaklaşım, onun siyasi felsefesinde önemli bir gerilimi de gösterir: bireysel mülkiyet hakkına saygı ile yaygın ekonomik bağımsızlığın cumhuriyet için zorunlu olduğu inancı arasındaki denge. Jefferson için küçük toprak sahiplerinden oluşan bağımsız bir yurttaş kitlesi özgür bir toplumun temeliydi; bu nedenle aşırı eşitsizliği yalnızca adalet sorunu olarak değil, cumhuriyetin geleceğine yönelik bir tehdit olarak da görmüştür.

Hangi bağlamda söylendi?

Jefferson bu sözleri, 28 Ekim 1785 tarihinde James Madison'a Paris'ten yazdığı mektupta söylemiştir. Bu dönemde Jefferson, Amerika Birleşik Devletleri'nin Fransa elçisi olarak görev yapıyordu ve Madison ile yazışmalarında yeni kurulan cumhuriyetin anayasal ve ekonomik temelleri üzerine fikir alışverişinde bulunuyordu. Mektubun genel bağlamı, toprak mülkiyeti, miras hukuku ve servet dağılımı gibi konulardaki düşüncelerinin Madison'ın anayasa tasarısına ilişkin görüşleriyle kesiştiği bir dönemdir. Jefferson burada, Avrupa'da gözlemlediği aşırı servet-yoksulluk uçurumundan da etkilenerek, Amerika'nın benzer bir yola girmemesi için önerdiği sistemi dile getirmiştir.

Kaynak

Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.

Konular

İlgili sözler