İçeriğe geç
2Wsözlük

Ünlü söz

“Hiçbir eser, bu şiirin kendisinden — bu bizatihi şiirden — bu şiir olup başka hiçbir şey olmayan şiirden — yalnızca şiir uğruna yazılmış bu şiirden daha büyük bir saygınlık, daha yüce bir asalet taşıyamaz ve taşıyamayacaktır.”

— Edgar Allan Poe (1809 – 1849)

KaynaklıSöz, künyesiyle birlikte Wikiquote'ta kayıtlı.
Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram

Söz kartını indir

İngilizce aslı

There neither exists nor can exist any work more thoroughly dignified — more supremely noble than this very poem — this poem per se — this poem which is a poem and nothing more — this poem written solely for the poem's sake.

Ne anlatıyor?

Poe bu cümlede sanatın özerkliğini radikal bir biçimde savunur. Ona göre en yüksek şiir, kendinden başka hiçbir amaca hizmet etmeyen şiirdir. "Şiir uğruna yazılmış şiir" vurgusu, ahlak dersi vermek, bilgi aktarmak, propaganda yapmak ya da toplumsal bir mesaj iletmek gibi dışsal hedefleri dışlar. Poe estetiği bir araç değil, kendi başına bir değer olarak görür; bu nedenle de kendi varlığından başka gerekçesi olmayan şiiri en saygın, en soylu eser sayar. Bu düşünce, dönemin ahlakçı ve didaktik edebiyat anlayışına bir itiraz olduğu kadar, sonradan "sanat sanat içindir" olarak özetlenecek yaklaşımın erken ve etkili bir ifadesidir. Poe'nun altını çizdiği "saygınlık" ve "asalet" kavramları estetik bir hiyerarşiye işaret eder: En yüce sanat eseri, faydadan, öğretiden ve pratik amaçtan arınmış olandır. Bununla birlikte Poe burada şiiri düşünceden koparmaz; aksine ona göre şiirin yarattığı güzellik deneyimi başlı başına ruhu yükselten bir etki olduğu için değerlidir. Bugün bu söz, sanatın işlevi üzerine süren tartışmada güçlü ve kışkırtıcı bir konum olarak okunabilir.

Hangi bağlamda söylendi?

"The Poetic Principle" denemesinden alınan bu bölüm, Poe'nun ölümünden sonra 1850'de yayımlanan metinde şiirin dışsal amaçlardan bağımsızlığını vurguladığı pasajlardandır. Poe, deneme boyunca şiiri didaktizmden, ahlakçılıktan ve uzun anlatıdan ayırarak kendi estetik idealini tanımlar. Bu cümle, onun "şiir yalnızca şiir uğruna yazılır" düşüncesinin en yoğun ifadelerinden biridir.

Kaynak

Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.

Konular

İlgili sözler