Ünlü söz
“İlk dizeyi her zaman iyi yaparım; ama ötekileri yapmakta zorlanırım.”
— Molière (1622 – 1673)
Fransızca aslı
Je fais toujours bien le premier vers: mais j'ai peine à faire les autres.
Ne anlatıyor?
Molière bu sözünde, bir işin başlangıcındaki heves ve kolaylıkla devamını getirmekteki güçlük arasındaki farkı esprili bir dille anlatır. Konuşan kişi ilk dizeyi rahatça söylediğini, ancak sonraki dizeleri bulmakta zorlandığını belirtir. Burada yalnızca şiir yazmaktan değil, genel olarak herhangi bir yaratıcı ya da düşünsel çabada başlangıçtaki ilhamın sürekliliğini sağlamanın zorluğundan söz edilir.
Sözün mizahi gücü, ilk adımın parlaklığına karşın bütünü tamamlamanın çok daha fazla emek ve ustalık gerektirdiğini dolaylı biçimde ortaya koymasından gelir. Molière'in komedyalarında sıkça gördüğümüz gibi, burada da yapmacık bir özgüven ve beceriksizlik arasındaki karşıtlık gülünç bir durum yaratır.
Bugünün okuru için söz, başlangıçların cazibesine kapılıp sürekliliği küçümsemenin yanıltıcı olabileceğini hatırlatır. Bir projeye, metne ya da sanatsal işe başlamak çoğu zaman heyecan vericidir; asıl ustalık ise o ilk kıvılcımı disiplinli bir çabayla tamama erdirmekte görünür.
Hangi bağlamda söylendi?
Söz, Molière'in 1659 tarihli tek perdelik komedyası Les Précieuses Ridicules'ün birinci perdesinin on birinci sahnesinde geçer. Oyunda taşralı iki genç, Paris'in yapmacık ve aşırı incelik meraklısı çevrelerine öykünen iki genç kadınla karşılaşır. Bu replik, söz konusu sahnede gülünç bir özgüven sergileyen karakterin şiir yazma iddiasını ortaya koyar; ilk dizeyi kolayca bulduğunu ama devamını getiremediğini söyleyerek hem kendi beceriksizliğini hem de içinde bulunduğu ortamın yapaylığını açığa vurur.
Kaynak
- Eser: Les Précieuses Ridicules (1659)
- Künye: Les Précieuses Ridicules (1659), Act I, sc. xi
- Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Moli%C3%A8re
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“Şeytan götürsün, o kadırgada ne işi vardı?”
— Molière (1622 – 1673)
“Afyon neden uyutur? … Çünkü onda uyutucu bir güç vardır.”
— Molière (1622 – 1673)
“Tuhaf bir konuşmacıdır; büyük söylevlerle size hiçbir şey söylememeyi her zaman başarır.”
— Molière (1622 – 1673)
“Çalı çırpı da var, çalı çırpı da.”
— Molière (1622 – 1673)
“Bütün bunları değiştirdik.”
— Molière (1622 – 1673)
“Burnunuzun dibinde, kardeşim, size gülüyor.”
— Molière (1622 – 1673)