“Afyon neden uyutur? … Çünkü onda uyutucu bir güç vardır.”

Bu söz, Molière'in skolastik tıp anlayışına ve sahte bilimsel açıklamalara yönelik en keskin hicivlerinden biridir. Sınav sahnesinde, tıp doktoru adayına afyonun neden uyku verdiği sorulur; adayın verdiği cevap, hiçbir şey açıklamayan bir totolojidir: Afyon uyutur, çünkü onda uyutucu bir güç vardır. Bu cevap, olguyu adlandırmaktan öteye gitmez ve gerçek bir nedensellik sunmaz.

Molière, dönemin tıp fakültelerini ve doktorlarını, Latince tumturaklı ama içi boş açıklamalarla bilgi sahibi gibi görünmekle eleştirir. "Uyutucu güç" (virtus dormitiva) ifadesi, daha sonra felsefede ve bilimde, sahte açıklamaları tanımlamak için kullanılan bir terim haline gelmiştir.

Söz, bugün de içi boş jargonun ve yüzeysel açıklamanın eleştirisinde geçerlidir. Gerçek bir açıklama, bir olguyu yalnızca yeniden adlandırmakla kalmamalı, onun işleyişini anlaşılır kılmalıdır.

Söz, Molière'in 1673 tarihli Hastalık Hastası (Le Malade imaginaire) oyununun III. perde 3. sahnesinde, tıp doktoru adayı Thomas Diafoirus'un sözlü sınavında geçer. Sınav, dönemin tıp eğitimini alaya alan parodik bir tören biçiminde sahnelenir.