Ünlü söz
“Yorucu bir erdemdense, uygun bir kusuru tercih ederim.”
— Molière (1622 – 1673)
Fransızca aslı
J'aime mieux un vice commode, Qu'une fatigante vertu.
Ne anlatıyor?
Molière bu sözde, aşırıya kaçan ahlaki katılığın pratik yaşamla nasıl çeliştiğini mizahi bir dille ortaya koyar. "Yorucu erdem" ifadesi, kişiyi sürekli gerilim içinde tutan, esneklikten yoksun ve yaşamın doğal akışına uyum sağlamayan bir ahlak anlayışını ima eder. Buna karşılık "uygun kusur", insanın gündelik hayatını kolaylaştıran, küçük ve zararsız bir zayıflığı temsil eder.
Bu karşıtlık, Molière'in komedilerinde sıkça işlediği bir temayı yansıtır: Mutlak erdem iddiası çoğu zaman insan doğasına aykırıdır ve komik sonuçlar doğurur. Katı ahlakçılık, insanı hem kendisine hem çevresine yük haline getirebilir. Oysa küçük kusurları kabul etmek, daha yaşanabilir ve samimi bir hayat sunar. Molière burada erdemsizliği savunmaz; daha çok, erdemin soğuk ve yorucu bir yükümlülüğe dönüşmesini eleştirir.
Bugün de bu söz, ahlaki mükemmeliyetçiliğin insanı tüketebileceğini, sahici bir yaşamın ise belirli bir esnekliği ve kendini olduğu gibi kabul etmeyi gerektirdiğini hatırlatır.
Hangi bağlamda söylendi?
Bu dize, Molière'in 1666 tarihli Amphitryon adlı üç perdelik komedisinde geçer. Mitolojik bir temayı işleyen oyunda, insani zayıflıklar ile katı ahlaki beklentiler arasındaki çatışma mizahi bir dille sahneye taşınır. Molière, karakterlerinden biri aracılığıyla, gündelik hayatı çekilmez kılan aşırı erdem anlayışına karşı esnek ve pratik bir tutumu savunur.
Kaynak
- Eser: Amphitryon (1666)
- Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Moli%C3%A8re
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“Davranışları en çok alay konusu olanlar, başkalarını ilk çekiştirenlerdir her zaman.”
— Molière (1622 – 1673)
“Burnunuzun dibinde, kardeşim, size gülüyor.”
— Molière (1622 – 1673)
“Gördüm, diyorum, kendi gözlerimle gördüm.”
— Molière (1622 – 1673)
“Saygı, bir yeğleme üzerine kurulur; herkesi saymak, hiç kimseyi saymamaktır.”
— Molière (1622 – 1673)
“Dünyayı düzeltmeye kalkışmak, eşi benzeri olmayan bir çılgınlıktır.”
— Molière (1622 – 1673)
“Kötülemeye karşı hiçbir sur yoktur.”
— Molière (1622 – 1673)