İçeriğe geç
2Wsözlük

Ünlü söz

“Gizli tutulması gerektiği kabul edilen bütün kayıtlar, kesinlikle hiç var olmamalıdır.”

— Adam Smith (1723 – 1790)

KaynaklıSöz, künyesiyle birlikte Wikiquote'ta kayıtlı.
Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram

Söz kartını indir

İngilizce aslı

All registers which, it is acknowledged, ought to be kept secret, ought certainly never to exist.

Ne anlatıyor?

Adam Smith bu kısa ama keskin sözüyle şeffaflığın yönetimdeki vazgeçilmezliğini ifade eder. Ona göre, varlığı kabul edilen ama kamuoyundan saklanması gereken bir kayıt, doğası gereği meşruiyetini yitirir. Eğer bir devlet, tuttuğu bir kaydı halkın bilgisinden kaçırma gereği duyuyorsa, o kaydın içeriği ya yanlış bir işin delilidir ya da devletin yurttaşlarına karşı dürüst olmadığı bir alanın ürünüdür. Smith bu noktada, gizliliğin genellikle keyfi yönetimin ve hesap verilemezliğin bir aracı olduğunu ima eder.

Bu söz, Aydınlanma döneminin hükümetin açıklığı ve hesap verebilirliği ilkesine olan inancını yansıtır. Smith, devletin meşruiyetinin halkın rızasına ve denetimine dayanması gerektiğini savunur; gizli kayıtlar ise bu rıza ve denetimin dışında kalan, dolayısıyla tehlike arz eden bir güç alanıdır. Bugün devlet sırları, kamu kayıtları ve şeffaflık üzerine yapılan tartışmalarda bu söz, yönetimin açıklığının temel bir demokratik değer olduğunu hatırlatan önemli bir ilke olarak kullanılmaya devam etmektedir.

Hangi bağlamda söylendi?

Adam Smith'in 'Ulusların Zenginliği' adlı eserinin Beşinci Kitabı'nda, kamu kayıtları ve devlet işlemleri üzerine yaptığı tartışmanın bir parçasıdır. Smith burada devletin çeşitli idari ve mali kayıtları nasıl tutması gerektiğini ele alırken, gizliliğin keyfi yönetime nasıl zemin hazırladığına dikkat çeker. Bu söz, onun devlet yönetiminde açıklık, denetim ve hukukun üstünlüğü gibi ilkeleri savunduğu daha geniş siyasi görüşünün bir parçasıdır. Smith, iktisadi analizlerinde olduğu gibi burada da yurttaşların bilgiye erişiminin, keyfi gücü sınırlandırmanın en etkili yollarından biri olduğunu vurgular.

Kaynak

Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.

Konular

İlgili sözler