Ünlü söz
“Bazıları hastalıksız insanı över; bana göre ise yoksul birinin hastalıksız olması mümkün değildir, o hep hastadır.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
Antik Yunanca aslı
εἰσὶ δ᾿ οἵτινες αἰνοῦσιν ἄνοσον ἄνδρ᾿· ἐμοὶ δ᾿ οὐδεὶς δοκεῖ εἶναι πένης ὢν ἄνοσος, ἀλλ᾿ ἀεὶ νοσεῖν.
Ne anlatıyor?
Bu fragmanda Sofokles, sağlık ve yoksulluk arasında sarsıcı bir bağ kurar. Kimileri için hastalıksız olmak başlı başına bir övgü nedenidir; ancak Sofokles'e göre yoksulluk, başlı başına sürekli bir hastalık hâlidir. Yoksul insan bedenen sağlıklı görünse bile, yoksulluğun verdiği dert, kaygı ve yoksunluk onu asla tam anlamıyla sağlıklı kılmaz.
Şair burada yoksulluğu yalnızca maddi bir eksiklik olarak değil, insanın bütün varlığını kuşatan bir rahatsızlık olarak tasvir eder. Yoksul kişi her gün aynı endişeyle uyanır; geçim derdi, gelecek korkusu ve toplumsal baskı, onun ruhunu ve bedenini sürekli kemirir. Bu yüzden 'hastalıksız yoksul' ifadesi Sofokles'e göre bir çelişkidir.
Söz, Antik Yunan'da toplumsal eşitsizliğin ve yoksulluğun insan hayatını nasıl kuşattığına dair güçlü bir tanıklıktır. Günümüzde de yoksulluğun sağlık üzerindeki yıkıcı etkisi, modern sosyal bilimlerin ve halk sağlığı araştırmalarının temel konularından biri olmaya devam etmektedir. Sofokles, bu gerçeği yüzyıllar öncesinden keskin bir dille ifade etmiştir.
Hangi bağlamda söylendi?
Bu sözün hangi bağlamda ve ne zaman söylendiği güvenilir kaynaklarda belgelenmemiş; bu yüzden tahmin yürütmüyoruz.
Kaynak
- Eser: From known plays
- Künye: Frg. 354.5–7 TrGF (tr. E. H. Plumptre, 1865)
- Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Sophocles
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“Böyle dostları yitirenler sevinir, onlara sahip olanlar ise kaçmak için dua eder.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Kötülüklerin iknası hızlı yol alır.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Bu bir düzen değil, talihsiz adam, hayır; senin cinnet dolu aklının düzensizliği olarak görünürdü.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Hiç kimse istemeden hata yaptığı için kötü değildir.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Çünkü aşk yalnızca erkeklerin üzerine gelmez, kadınların da üzerine gelmez, tanrıların yukarıdaki ruhlarını bile altüst eder ve denize açılır; onu engellemeye her şeye gücü yeten Zeus'un bile gücü yetmez, o da boyun eğer ve isteyerek ona eğilir.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Susamış birine her türlü bilgece sözü sunsan da, ona içecek vermekten daha fazla zevk veremezsin.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)