Ünlü söz
“Çünkü kötü durumda olan için tek bir gece sayısız gecedir, iyi durumda olan içinse gün çabucak geçer.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
Antik Yunanca aslı
τῷ γὰρ κακῶς πράσσοντι μυρία μία νύξ ἐστιν, εὖ παθόντα δ᾿ ἡμέρα φθάνει.
Ne anlatıyor?
Sofokles bu sözde zamanın akış hızının insanın içinde bulunduğu duruma göre değiştiğini anlatır. Acı çeken biri için geceler bitmek bilmez; bir gece, içinde sayısız geceyi barındıracak kadar uzun gelir. Buna karşılık mutlu ya da huzurlu bir insan için gündüz âdeta hızla akıp gider, günün bittiği bile zor fark edilir. Bu gözlem, zamanın nesnel bir süre olmaktan çok öznel bir deneyim olduğunu vurgular.
Sözün gücü, insanın acı ve mutluluk karşısındaki algı farkını iki karşıt tablo üzerinden sergilemesinden gelir. Bu, Antik Yunan düşüncesinde ve edebiyatında sıkça karşılaşılan bir tema olan insan kaderinin dengesizliği ve duyguların zaman algısını belirlemesi fikriyle bağlantılıdır. Sofokles'in tragedyalarındaki karakterler de çoğu zaman ıstırap içinde geçen uzun geceleri ve hızla kaybolup giden mutlu anları dile getirir.
Söz, günümüz insanına da tanıdık gelen bir hakikati taşır: İnsan iyi vakit geçirirken zamanın nasıl geçtiğini anlayamaz, ama keder içindeyken dakikalar bile bitmek bilmez. Bu yönüyle söz, zamanı değil, insanın içsel hâlinin dünyayı nasıl renklendirdiğini anlatır.
Hangi bağlamda söylendi?
Bu fragman, Sofokles'in günümüze tam metni ulaşmayan oyunlarından parçaların toplandığı TrGF derlemesinde 434 numarayla kayıtlıdır. Sözün hangi oyundan geldiği ve hangi karakter tarafından söylendiği bilinmemektedir.
Kaynak
- Eser: From known plays
- Künye: Frg. 434 TrGF (tr. H. Lloyd-Jones, 2003)
- Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Sophocles
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“Hiçbir şeyi düşünmemekte hayat en tatlıdır.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Her şey zamanında güzeldir.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Alçakça kazançlar felaketler doğurur.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Çünkü, efendim, felakete uğrayanlarda bir kez doğmuş olan akıl asla yerinde durmaz, dışarı çıkar.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Eskiden beri insanlar arasında söylenen bir söz vardır: Bir ölümlünün yaşamı, ölmeden önce tam olarak öğrenilemez; ne iyi olduğu ne de kötü olduğu.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“İnsanlar gördükten sonra çok şeyi anlayabilir; ama görmeden önce hiç kimse gelecekte ne yapacağını bilemez.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)