Ünlü söz
“Evet, söyleyeceğim; arzuma gelince şöyle düşünüyorum: Eğer bana izin varsa, isterdim; yoksa, bırak gitsin.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
Antik Yunanca aslı
καὶ μὴν ἐρῶ γε· τὸν δ᾿ ἔρωθ᾿ οὕτως ἔχω· εἴ μοι θέμις, θέλοιμ᾿ ἄν· εἰ δὲ μή, πάρες.
Ne anlatıyor?
Bu söz, bir isteğin dile getirilişinde hem içtenliği hem de sınır tanımayı bir arada barındırır. Konuşan kişi, ne istediğini açıkça söylemekten çekinmez; ancak bunun gerçekleşip gerçekleşmeyeceğini kendi iradesinin ötesindeki bir izne, bir koşula bağlar. "İzin varsa isterdim, yoksa bırak" ifadesi, arzunun meşru sınırlarını kabul eden bir olgunluğu gösterir.
Antik Yunan tragedyasında "themis" (izin, yasa, hak) kavramı, insanın tanrısal ve toplumsal düzen karşısındaki sınırlarını belirtir. Burada konuşan kişi, kişisel isteğini bu düzene havale eder. Böylece arzu, bencil bir dayatmaya dönüşmez; bir koşula saygı gösterir. Bugünün okuru için bu söz, isteklerimizi dile getirirken başkalarının haklarına, koşullara ve gerçekliğe saygı duymayı öğütleyen bir incelik taşır.
Hangi bağlamda söylendi?
Bu sözün hangi bağlamda ve ne zaman söylendiği güvenilir kaynaklarda belgelenmemiş; bu yüzden tahmin yürütmüyoruz.
Kaynak
- Eser: Philoctetes
- Künye: Lines 660–661 (tr. R. C. Jebb, 1890)
- Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Sophocles
- Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote
Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.
Konular
İlgili sözler
“Kazanç tatlıdır, yalanlardan gelse bile.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Kötülüklerin iknası hızlı yol alır.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Sahte sözler meyve vermez.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Bu bir düzen değil, talihsiz adam, hayır; senin cinnet dolu aklının düzensizliği olarak görünürdü.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Hiç kimse istemeden hata yaptığı için kötü değildir.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)
“Susamış birine her türlü bilgece sözü sunsan da, ona içecek vermekten daha fazla zevk veremezsin.”
— Sofokles (MÖ 496 – MÖ 406)