İçeriğe geç
2Wsözlük

Ünlü söz

“Tartışmada otoriteye başvuran kişi aklını değil, belleğini kullanır.”

— Leonardo da Vinci (1452 – 1519)

KaynaklıSöz, künyesiyle birlikte Wikiquote'ta kayıtlı.
Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram

Söz kartını indir

İtalyanca aslı

Whoever in discussion adduces authority uses not intellect but rather memory.

Ne anlatıyor?

Bu söz, bir iddiayı yalnızca bir otoritenin görüşüne dayanarak savunmanın düşünsel bir zaaf olduğunu anlatır. Leonardo da Vinci burada "akıl" ile "bellek" arasına kesin bir çizgi koyar: Akıl, verileri tartan, karşılaştıran ve sonuç çıkaran etkin bir yetidir; bellek ise yalnızca başkalarından duyulmuş ya da okunmuş bilgileri saklayan bir depo gibidir. Otoriteye yaslanmak, düşünmek yerine bir ismi, bir kaynağı ya da bir geleneği tekrarlamaktır.

Rönesans döneminde antik yazarlara ve kilise otoritesine körü körüne bağlılık yaygındı. Leonardo'nun sözü, bu tutuma karşı doğrudan deneyime ve gözleme dayalı bir bilgi anlayışını savunur. Ona göre hakikat, otorite zincirinin ucunda değil, insanın kendi aklıyla yaptığı sorgulamada ortaya çıkar. Bu nedenle söz, bir yandan entelektüel bağımsızlığı yüceltirken öte yandan eleştirel düşüncenin önemini vurgular.

Bugün de bu söz, özellikle bilgi kirliliğinin yoğun olduğu bir çağda, bir görüşü yalnızca "önemli biri söylemiş" diye kabul etmenin yanıltıcı olabileceğini hatırlatır. Kaynaklara saygı duymak başka, düşünmeyi onlara devretmek başkadır.

Hangi bağlamda söylendi?

Leonardo da Vinci'nin resim üzerine tuttuğu notlardan derlenen ve ölümünden sonra yayımlanan 'Book on Painting' (Resim Kitabı) geleneğinin bir parçasıdır. Sözün yer aldığı 'I Prolegomena and General Introduction to the Book on Painting' başlıklı bölüm, eserin genel giriş mahiyetindeki kısımlarını içerir. 1957'de Rudolf Flesch'in derlediği alıntı kitabında aktarılmıştır. Bu notlar, Leonardo'nun yalnızca sanat değil, bilgi ve yöntem üzerine düşüncelerini de yansıtır.

Kaynak

  • Eser: I Prolegomena and General Introduction to the Book on Painting (1957)
  • Künye: As quoted in The Book of Unusual Quotations (1957) by Rudolf Flesch, p. 12
  • Kaynak bağlantısı: https://en.wikiquote.org/wiki/Leonardo_da_Vinci
  • Özgün metin lisansı: CC BY-SA 4.0 — Wikiquote

Türkçe çeviri ve yorum 2W’nin özgün çalışmasıdır; yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır. Hata görürseniz bize bildirin.

Konular

İlgili sözler