İçeriğe geç
2Wsözlük

Şiir

Dest-gîr Ol Bu Ben Üftâdeye Ey Kân-ı Kerem

Mihrî Hatun

Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram
Dest-gîr ol bu ben üftâdeye ey kân-ı kerem Ki kerîm zât olanuñ şânıdur ihsân-ı kerem Dergehüñ dâr-ı şifâ oldı çü bîmârlara Senden irdi kamu derd ehline dermân-ı kerem Dil ü cân hastesine lutfuñ ile eyle 'ilâc Ki irür sıhhate lutfuñla anı ân-ı kerem 'Adlüñ âbı n'ola dil-teşnelere virse hayât Ki virür mürdeye 'Îsâ-nefesüñ cân-ı kerem Hakk'a minnet kademüñ basdı yüzüm üzre bu dem Hamdü-lillah hoş idiser yine devrân-ı kerem Nûr ile şehr-i Amâsiyye'yi ma'mûr idesin Yapısar 'adlüñ ile her dil-i vîrânı kerem Mihrî üftâdeye rahm it demidür lutf eyle Dest-gîr ol aña 'adlüñle gel ey kân-ı kerem

Şiir açıklaması

Şiirde konuşan kişi, kendisine seslendiği kişiden yardım ve lütuf ister. “Dest-gîr ol” diye yinelenen çağrı, güç durumda olan konuşanın destek beklediğini gösterir. Şiirde “kerem” sözlükteki anlamıyla soylulukla ilişkilendirilir; “kân-ı kerem” hitabı da muhatabı yücelten bir söyleyiş oluşturur.

Şiirin temel imgeleri hastalık ve şifa, susuzluk ve hayat veren su, yıkılmış gönül ve onarımdır. Konuşan, muhatabın dergâhını hastalara şifa dağıtan bir yer gibi tasarlar; adaleti ise susamış gönüllere hayat veren suya benzetir. “İsa-nefesi” imgesi, lütfun ölüye can verecek kadar etkili oluşunu anlatan şiirsel bir karşılaştırmadır. Buradaki “minnet”, sözlük anlamıyla gönül borcudur.

Son bölümde konuşan, Amâsiyye’nin ışıkla güzelleşmesini ve adaletin yıkık gönülleri onarmasını diler; ardından kendisi için yeniden yardım ister. Şiirin ana duygusu, şifa ve adalet umuduyla dile getirilen yakarıştır.

Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Metindeki kelimelerin anlamları

zat
kişi, şahıs, nefer, nüfus
kerem
Soyluluk.
dem
nefes, soluk
her
önüne geldiği ismin benzerlerini "teker teker hepsi, birer birer hepsi, birer birer tamamı" anlamıyla kapsayacak şekilde genelleştiren söz
ben
(kişi adılı): Teklik birinci kişiyi gösteren söz.
minnet
gönül borcu

Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)