İçeriğe geç
2Wsözlük

Şiir

Gazel ('var içinde' redifli)

Nedim · Nedim kimdir?

Paylaş:WhatsAppXFacebookTelegram
Bir söz dedi cânân ki kerâmet var içinde Dün geceye dâir bir işâret var içinde Meyhâne mukassî görünür taşradan amma Bir başka ferah başka letâfet var içinde Eyvah o üç çifte kayık aldı karârım Şarkı okuyup geçdi bir âfet var içinde Olmakda derûnunda hevâ âteş-i sûzân Nâyin diyebilmem ki ne hâlet var içinde Ey şûh Nedîmâ ile bir seyrin işitdik Tenhâca varup Göksu’ya işret var içinde

Şiir açıklaması

Bu gazelde konuşan kişi, sevgilinin sözünde gizli bir işaret bulunduğunu söyler. Meyhane dışarıdan kasvetli görünse de içeride ferahlık ve hoşluk olduğunu belirtir; “amma” sözü bu karşıtlığı kurar. Tekrarlanan “var içinde” redifi, her sahnede saklı bir duygu ya da güzellik bulunduğu izlenimini güçlendirir.

Ardından üç çifte, yani ikili kürek düzenine sahip kayığın ve şarkı söyleyen güzel kişinin konuşanda uyandırdığı heyecan anlatılır. İçinde yanan ateş, güçlü arzuyu; “ne hâlet var içinde” sözü ise neyden çıkan sesin nasıl bir durum yarattığını anlatır. Son beyitte konuşan, Nedim ile Göksu’ya tenhada gidildiğini ve orada işret, yani içki içme, olduğunu duyduğunu aktarır. Şiirin genelinde aşk, musiki ve eğlence iç içedir; her görüntüye canlılık ve gizli bir güzellik eşlik eder.

Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.

Metindeki kelimelerin anlamları

hâlet
durum
işret
İçki içme
çifte
İkisi bir arada bulunan veya ikili.
amma
ama
meyhane
alkollü maddelerin satıldığı ve içildiği mekân
içinde
süresince, zarfında

Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)