Gül-sitân-ı Dehre Geldik Reng Yok Bû Kalmamış

Nâbi, dünyayı bir gül bahçesine benzetir; ancak bu bahçede artık renk ve koku yoktur. “Gölge veren, gönül çeken bir ağaç kalmamış” dizesiyle de insanlara dayanak olacak bir iyilik ve soyluluk ortamının kalmadığını anlatır. Sözlükte “saye” gölge, “kerem” soyluluk anlamındadır. Tabibin dükkânını kapatması ve şişede ilacın kalmaması, dertlere çare bulunamadığını düşündürür.

Şiirde susuzların merhamet çeşmesinden bir yudum su bulamaması, ihtiyaç ve dileklerin karşılıksız kalışını; yetenek pazarında terazi bulunmaması ise değerli incilerin kıymetini anlayan kimsenin olmayışını anlatır. Son bölümde gam bir orduya, himmet kalesi ise sığınak aranan bir yere benzetilir. “İltica” sığınma demektir; fakat bu kalenin burç ve duvarları da kalmamıştır. Şiirin ana duygusu, dünyadaki merhamet, değer bilme ve umut eksikliği karşısında duyulan çaresizliktir.