Şiir
Hudâ Yaratdı M'ola Bî-sitâre Bencileyin
Şiir açıklaması
Şiirde konuşan kişi, kendisini bahtı kara ve çok sıkıntı çeken bir âşık olarak anlatır. “Hudâ yaratdı m’ola...” sorusunun ve “bencileyin” sözünün tekrarı, onun kendi durumunu başkalarınınkinden ayrı gördüğünü hissettirir. Dünyada çok sayıda belâ çeken âşık olduğunu kabul eder; ama kendisi gibi ah edip inleyen birine rastlanmadığını söyler. Şiirin ana duygusu, aşkın getirdiği keder ve yalnızlıktır.
Ney, yanık sesli bir çalgı olarak, konuşanın her nefeste kendisine eşlik eden bir dost gibi düşünülür; onun “yüreği pâre pâre” oluşu, âşığın parçalanmış gönlünü yansıtır. Gönül evinin duvarlarına sevdiğinin adını ahıyla yazma imgesi de aşkın düşünceleri ve iç çekişleri kapladığını anlatır. Son bölümde Mihrî, şiirin başındaki soruya dönerek kendi bahtının benzerinin olup olmadığını yeniden sorgular.
Açıklama, sözlükteki tanımlardan yararlanılarak yapay zekâ desteğiyle hazırlanmıştır.
Metindeki kelimelerin anlamları
- kimesne
- Kimse
- bela
- Büyük zarar ve sıkıntıya yol açan olay veya kimse
- bencileyin
- Benim gibi
- amma
- ama
- ney
- Klasik Türk müziğinde ve özellikle tekke müziğinde yer alan, kaval biçiminde, yanık sesli, kamıştan yapılan bir nefesli çalgı aleti
- âşık
- Bir kimseye veya bir şeye karşı aşırı sevgi ve bağlılık duyan, vurgun, tutkun kimse.
- dem
- nefes, soluk
- her
- önüne geldiği ismin benzerlerini "teker teker hepsi, birer birer hepsi, birer birer tamamı" anlamıyla kapsayacak şekilde genelleştiren söz
Metin: Vikikaynak · Kamu malı (telif süresi dolmuş eser)