“Modern insan onurunun, özgürlüğün ve demokrasinin gerçek kaynakları, bütün insanların karşısında eşit olduğu sonsuzluk kavramı dışında nerededir?”

Pasteur burada insan onurunun, özgürlüğün ve demokrasinin temelini 'sonsuzluk' fikrinde arar. Ona göre sonsuzluk karşısında bütün insanlar eşittir; çünkü hiçbir insan, sonlu bir varlık olarak, sonsuz olan karşısında bir diğerinden üstün değildir. Bu ortak sınırlılık, insanlar arasında doğal bir eşitlik zemini yaratır. Özgürlük ve demokrasi ancak böyle bir eşitlik anlayışı üzerine kurulabilir.

Bu düşünce, bilim insanı kimliğiyle tanınan Pasteur'ün felsefi yönünü de gösterir. Bilimsel araştırma yoluyla doğanın enginliğini ve insan aklının sınırlarını gören Pasteur, sonsuzluk karşısındaki bu eşitliğin toplumsal sonuçları olduğunu düşünür. Ona göre insan hakları ve demokratik değerler, yalnızca siyasal uzlaşmaların ürünü değildir; aynı zamanda insanın evren içindeki konumuna dair derin bir kavrayışa dayanır.

Sözün kullanıldığı bağlam, Pasteur'ün bilim ile ahlaki ve toplumsal değerler arasında bağ kurma çabasını yansıtır. Bugün de farklı inanç ve dünya görüşlerinden insanların ortak bir saygı zemininde buluşabilmesi için, hepimizi aşan bir gerçeklik karşısında eşit olduğumuz fikri güçlü bir hatırlatma olarak okunabilir.

Bu söz, Pasteur'ün 1882'de akademik bir kabul konuşması olarak yaptığı 'Discours de réception'da geçer. Pasteur bu konuşmada bilimsel yöntemin değerini ve doğa araştırmalarının insan düşüncesine katkısını ele alırken, bilimin sonsuzluk kavramıyla insan onuru ve eşitlik gibi toplumsal idealler arasında nasıl ilişki kurduğunu anlatmaya çalışır. Dönemin bilimsel iyimserliği içinde, doğa bilimlerinin ahlaki ve siyasal kavramların temelini aydınlatabileceği düşüncesi yaygındı.