Zülfi Müşginün Nola Boynuna Saldıysa Kemend

Bu gazelde âşık, sevgilinin güzelliğine ve aşkın bağlayıcı gücüne seslenir. Sevgilinin saçı, âşığın boynuna dolanan bir kemend gibi; gözleri ise büyüde usta bir güç gibi anlatılır. Yüzün ve gözlerin gönül üzerindeki etkisi, satrançta rakibi mat etme imgesiyle dile gelir. Sevgilinin dudağına özenen şekerin çarşıda dara çıkarılması da güzelliği abartan, nükteli bir tasvirdir.

Âşık, dünyayı ve bahçeleri gezdiğini söylese de sevgilisinin boyu kadar yüce bir servi görmediğini belirtir. Buradaki “serv”, sözlükteki anlamıyla selvidir. Öğüt veren kişiye, aşkın utandırıcı ve acı verici yanlarını bilen birine nasihatin tesir etmeyeceğini söyler; sevgilinin cefasına rağmen ondan yüz çevirmeyeceğini vurgular.

Şiirin ana duygusu, karşılık bulması belirsiz bir aşka bağlılık ve kavuşamama özlemidir. Âşık, sevdiği kişilerin ardından düştüğü için dertli ve belaya dayanmış biri olarak görünür. Yıllarca sevgilisinin yüzünü görememekten yakınması, güzellik imgelerinin ardındaki hasreti belirginleştirir.