Devlet ve Yönetim üzerine sözler

“Almanya toparlanacak ve Rusya yükselecek... politikamız Alman militarizmi ile Rus Bolşevizmi arasında bir birleşmeyi önlemeye yönelik olmalıdır.”

“Kutsal Roma İmparatorluğu denen ve hâlâ da denilen bu yapı, hiçbir biçimde ne kutsaldı, ne Romalıydı ne de imparatorluktu.”

“İnsanları sınırda öldürtmeye götürmek söz konusu olduğunda para her zaman bulunur; onları kurtarmak gerektiğinde ise para kalmaz.”

“Genel olarak yönetme sanatı, yurttaşların büyük bir bölümünden alınabilecek en çok parayı alıp bir başka bölüme vermekten ibarettir.”

“Eğer milletimiz bir dolarlık tahvil çıkarabiliyorsa, bir dolarlık banknot da çıkarabilir. Tahvili geçerli kılan unsur, banknotu da geçerli kılar. Tahvil ile banknot arasındaki fark şudur: Tahvil, para simsarlarının tahvilin iki katı miktarda bir meblağı ve ek olarak yüzde 20 daha toplamasını sağlar; oysa para, yalnızca doğrudan faydalı bir şekilde katkıda bulunanlara ödeme yapar. ... Ülkemizin 30 milyon dolar tahvil çıkarıp da 30 milyon dolar para çıkaramayacağını söylemek saçmadır. Her ikisi de ödeme vaadidir; ama bir vaat tefecileri semirtir, diğeri halka yardım eder.”

“Alman ruhunun, »Alman İmparatorluğu« uğruna kökünün kazınması.”

“Demokratik kurumlar, tiranca arzuların o eski vebasına karşı karantina tesisleridir: bu bakımdan son derece yararlı ve son derece sıkıcı.”

“Devlet, bütün soğuk canavarların en soğuğudur. Soğuk yalan söyler; ve şu yalan kayar ağzından: "Ben, devlet, halkım."”

“Küçük siyasetin zamanı geçmiştir: daha şimdiden gelecek yüzyıl, dünya egemenliği için kavgayı, — büyük siyasete zorlanmayı getiriyor.”

“Yarının dünyasında, gerçekten Birleşmiş Milletler olacaksak hepimiz her zamankinden daha sıkı birlikte çalışmalıyız.”

“Artık Türkiye, din ve şeriat oyunlarına sahne olmaktan çok yüksektir. Bu gibi oyuncular varsa, kendilerine başka taraflarda sahne arasınlar.”

“Az zamanda çok ve büyük işler yaptık. Bu işlerin en büyüğü, temeli; Türk kahramanlığı ve yüksek Türk kültürü olan Türkiye Cumhuriyeti'dir.”

“Benim adım çok içki içer diye çıkmıştır. Bunu siz de duymuş olacaksınızdır. Filhakika ben öteden beri içerim, içkiyi severim. Fakat istediğim zaman bunu keserim. Vazifem esnasında bir damlasını ağzıma koymam. Vatan işlerine içki karıştırmam. İçki ve vazife iki ayrı şeydir. Birbirine tesiri dokunacak yerde vazifeyi elbette keyfe tercih etmeli, içkiyi behemahal kesmeli.”

“Benim gözümde hiçbir şey yoktur; ben yalnız liyakat âşığıyım.”

“Benim naçiz vücudum elbet bir gün toprak olacaktır ancak Türkiye Cumhuriyeti ilelebet payidar kalacaktır. Ve Türk milleti güven ve mutluluğun kefili olan ilkelerle, medeniyet yolunda, tereddütsüz yürümeye devam edecektir.”

“Bir hükûmet iyi midir, fena mıdır? Hangi hükûmetin iyi veya fena olduğunu anlamak için, "Hükûmetten gaye nedir?" bunu düşünmek lazımdır. Hükûmetin iki hedefi vardır. Biri milletin korunması, ikincisi milletin refahını temin etmek. Bu iki şeyi temin eden hükûmet iyi, edemeyen fenadır.”

“Biz, her vasıtadan yalnız ve ancak bir tek temel görüşe dayanarak yararlanırız. O görüş şudur: Türk milletini medenî dünyada lâyık olduğu mevkie yükseltmek, Türkiye Cumhuriyeti'ni sarsılmaz temelleri üzerinde her gün daha çok güçlendirmek … ve bunun için de istibdat fikrini öldürmek…”

“Biz ne demokratlara ne de sosyalistlere benzemeyiz. Yönetim tarzımız ne demokrat hükûmetlerinkine ne de sosyalistlerinkine eşdeğerdir. Biz kendi kendimize benzemekle övünürüz.”

“Bizim devlet idaresindeki ana programımız, Cumhuriyet Halk Partisi programıdır. Bunun kapsadığı prensipler, idarede ve siyasette bizi aydınlatıcı ana hatlardır. Fakat bu prensipleri, gökten indiği sanılan kitapların dogmalarıyla asla bir tutmamalıdır. Biz, ilhamlarımızı, gökten ve gaipten değil, doğrudan doğruya hayattan almış bulunuyoruz. Bizim yolumuzu çizen; içinde yaşadığımız yurt, bağrından çıktığımız Türk milleti ve bir de milletler tarihinin bin bir facia ve ıstırap kaydeden yapraklarından çıkardığımız neticelerdir.”

“Bugünkü hükûmetimiz, devlet örgütümüz doğrudan doğruya milletin kendi kendine, kendiliğinden yaptığı bir devlet örgütü ve hükûmettir ki onun ismi Cumhuriyettir. Artık hükûmet ile millet arasında mazideki ayrılık kalmamıştır. Hükûmet millettir ve millet hükûmettir. Artık hükûmet ve hükûmet mensupları kendilerinin milletten ayrı olmadıklarını ve milletin efendi olduğunu tamamen anlamışlardır.”

“Bugünün ihtiyaçlarına uygun kanun yapmak ve onu iyi uygulamak refah ve ilerleme vasıtalarının en mühimlerindendir.”

“Cumhuriyet bilhassa kimsesizlerin kimsesidir.”

“Demokrasi ilkesi, egemenliğin millette olduğunu, başka yerde olamayacağını gerektirir. Bu suretle demokrasi ilkesi, siyasî kuvvetin, egemenliğin kaynağına ve meşruiyetine temas etmektedir. Demokrasinin tam ve en belirgin hükûmet şekli Cumhuriyettir.”

“Devlet idaresinde bütün kanunlar, nizamlar, ilmin muasır medeniyete temin ettiği esas ve şekillere, dünya ihtiyaçlarına göre yapılır ve tatbik edilir. Din telakkisi vicdanî olduğundan cumhuriyet, din fikirlerini devlet ve dünya işlerinden ve siyasetten ayrı tutmayı milletimizin muasır terakkîsinde başlıca muvaffakiyet görür.”

“Dünyada ve dünya milletleri arasında sükûn, huzur ve iyi geçim olmazsa, bir millet kendisi için ne yaparsa yapsın, huzurdan mahrumdur.”

“Hâkimiyet bilâkaydüşart milletindir.”

“Hiçbir zaman hatırınızdan çıkmasın ki, Cumhuriyet sizden fikri hür, vicdanı hür, irfanı hür nesiller ister.”

“İleri hükûmetçiliğin şiarı, halkı, kudretine olduğu kadar şefkatine de samimiyetle inandırabilmesidir.”

“İleri hükûmetçiliğin ayırıcı özelliği halkı, kudretine olduğu kadar şefkatine de samimiyetle inandırabilmesidir. Büyük küçük bütün cumhuriyet memurlarında bu zihniyetin en geniş ölçüde gelişmesine önem vermek, çok yerinde olur.”

“Komşularıyla ve bütün devletlerle iyi geçinmek, Türkiye siyasetinin esasıdır.”